Sunday, May 27, 2012

Conception and Pregnancy သေႏၶတည္ျခင္း၊ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ျခင္း

• အရြယ္ေရာက္ျပီး အရြယ္မလြန္ေသးတဲ့ မိန္းကေလးတေယာက္မွာ လစဥ္လတိုင္း ရာသီလ အလည္ရက္ ေလာက္မယ္ Ovary မ်ိဳးဥအိမ္ တဖက္ဖက္ကေန မ-မ်ိဳးဥတခုတိတိ ထြက္ေနမယ္။ ဒါကို Ovulation မ်ိဳးဥထြက္ျခင္းလို႔ ေခၚတယ္။ ခန္႔မွန္းေျခေျပာရရင္ ရာသီစလာတဲ့ေန႔ရဲ႕ ေနာက္ ၂ ပါတ္အၾကာမွာျဖစ္မယ္။
• Ovary မ်ိဳးဥအိမ္ကေန ရင့္မွည့္ေနတဲ့ မ်ိဳးဥထြက္လာတာနဲ႔ Fallopian tube သားအိမ္ျပြန္ထဲကို အဖ်ားမွာ လက္ဝါးလိုေနတဲ့ အေပါက္ဝကေန ဝင္လာမယ္။ အဲဒီခရီးအတြင္းမွာ (ဗဂ်ိဳင္းနား-သားအိမ္) ကေနဝင္လာမဲ့ Sperm က်ားသုက္ပိုးနဲ႔ ေတြ႔လိမ့္မယ္။
• ေယာက္်ားတေယာက္ကေန လိင္ဆက္ဆံမႈျဖစ္စဥ္ အဆံုးတိုင္းမွာ သုက္ရည္ေတြ ထြက္တယ္။ တခါထြက္တာထဲမွာ Sperm သုက္ အေကာင္ေရ သန္း ၄ဝ ကေန ၁၅ဝ ပါေနမယ္။
• အမ်ိဳးသမီး Vagina ဗဂ်ိဳင္းနာထဲမွာ အဲလို စြန္႔ထုတ္-ပန္းထြက္မႈ ျဖစ္တာနဲ႔ သုက္ေကာင္ေတြဟာ သားအိမ္ဝကေန Uterus သားအိမ္ထဲကို ေရကူးသလို တက္လာၾကမယ္။ မ-မ်ိဳးဥကို အငန္းမရ လိုက္ရွာေနၾကတာ ျဖစ္တယ္။ အျမန္ဆံုး သုက္ပိုးဟာ နာရီဝက္သာ ၾကာတယ္။ ေႏွးတဲ့ေကာင္ေတြက တရက္နဲ႔ မေရာက္ႏိုင္ဘူး။
• အမ်ိဳးသမီးကိုယ္ထဲမွာ သုက္ပိုးဟာ ၄၈ နာရီကေန ၇၂ နာရီအထိ ရွင္ေနႏိုင္တယ္။ ပန္းတိုင္အထိ အေရာက္ ကူးလာႏိုင္တဲ့ သုက္ေကာင္ေရ ရာဂဏန္းေလာက္သာ ရွိတယ္။
• Sperm တခုတည္းေသာ သုက္ပိုးကေန ရင့္သန္မႈရွိေနတဲ့ Egg မ်ိဳးဥထဲကို ထိုးေဖါက္ ဝင္ေရာက္တာနဲ႔ Conception သေႏၶတည္ျခင္း ဒါမွမဟုတ္ Fertilization မ်ိဳးစပ္ျခင္းျဖစ္စဥ္ စတင္ပါေတာ့မယ္။
• ဒီျဖစ္စဥ္က ၂၄ နာရီသာၾကာတယ္။ ဒီအခ်ိန္မွာ Genetic makeup မ်ိဳးဗီဇအသစ္ပံုေဖၚမႈ ျပီးဆံုးသြားျပီ ျဖစ္တယ္။ ေမြးလာမဲ့ကေလးဟာ မိန္းကေလးလား၊ ေယာက္်ားေလးလား သတ္မွတ္လိုက္ျပီ ျဖစ္တယ္။
• မ်ိဳးဥထဲကို သုက္ပိုးတခု ဝင္ေရာက္လာႏိုင္ေတာ့တဲ့ေနာက္မွာ မ်ိဳးဥအဖံုးနံရံက ေျပာင္းလဲလာမယ္။ ေနာက္ သုက္ပိုးေတြ ဝင္မလာေစေတာ့ေအာင္လုပ္တာ ျဖစ္တယ္။
• Fertilized egg ေပါင္းစပ္ျပီးသာမ်ိဳးဥဟာ (ဆဲလ္) တခုထဲရွိရာကေန ခ်က္ခ်င္း (ဆဲလ္) ကြဲျဖစ္စဥ္ စတင္ပါေတာ့တယ္။ ၁ ခုထဲကေန ၂ ခု၊ ၄ ခု၊ ၈ ခု၊ ၁၆ ခု စသျဖင့္ ပြါးပြါးလာတယ္။ သားအိမ္ျပြန္ထဲမွာ စုစုေပါင္း ၃-၄ ရက္သာေနျပီး သားအိမ္ထဲ ဆင္းလာတယ္။ ဆင္းမလာဘဲေနရင္ Ectopic pregnancy or tubal pregnancy သားအိမ္ျပင္ပ-သေႏၶတည္တာ ျဖစ္လိမ့္မယ္။
• သားအိမ္ထဲကို ေရာက္လာတာနဲ႔ ေနရာေကာင္း လိုက္ရွာျပီး တြယ္ကပ္မယ္။ သားအိမ္-အတြင္းဆံုးလႊာ Endometrium မွာ ဝင္ေရာက္ နစ္ျမဳပ္တြယ္ကပ္တာကို Implantation ေခၚတယ္။
• (ဆဲလ္) ပြါးျဖစ္စဥ္က ရပ္မေနဘူး။ မ်ားသထက္ မ်ားလာမယ္။ သားအိမ္အတြင္းဆံုးလႊာမွာ နစ္ျမဳပ္တြယ္ကပ္တာ ျဖစ္ျပီးေနာက္ (ဆဲလ္) တခ်ိဳ႕က အခ်င္း၊ (ဆဲလ္) တခ်ိဳ႕က ကေလးျဖစ္လာၾကတယ္။
• Pregnancy Hormones ကိုယ္ဝန္ေဆာင္တာနဲ႔ ေဟာ္မုန္းေတြ အမ်ိဳးမ်ိဳး အခ်ိန္ကိုက္ထြက္လာမယ္။ Conception သေႏၶတည္ျခင္းျဖစ္စဥ္ ပဌမပါတ္မွာ အသစ္ထြက္လာတဲ့ အခ်င္းနဲ႔ဆိုင္တဲ့ ေဟာ္မုုန္းတမ်ိဳးက Human chorionic gonadotropin (hCG) ျဖစ္တယ္။ ဒီေဟာ္မုန္း ေသြးထဲ၊ ဆီးထဲ ပါေနတာကို သိေအာင္ စစ္နည္းနဲ႔ ကိုယ္ဝန္ ရွိေန-မေန စမ္းၾကရတယ္။ အေျဖမွန္ရေအာင္ ၃-၄ ပါတ္ေစာင့္ရတယ္။
• ၄ ပါတ္ရွိရင္ ဦးေခါင္း၊ လည္ပင္း၊ မ်က္ႏွာ သိသာလာျပီ။ ကေလးရဲ႕ Heart ႏွလံုးဟာ ၅ ပါတ္အၾကာမွာ ျဖစ္လာတယ္။ Brain ဦးေႏွာက္၊ Spinal cord ခါးရိုးထဲကအာရံုေၾကာၾကီးေတြလဲ ဆက္တိုက္ျဖစ္ေပၚလာတယ္။ အဆုပ္၊ အသဲ၊ အစာအိမ္၊ အူ စတာေတြျဖစ္လာမယ္။
• ၈ ပါတ္ဆိုရင္ Fetus သေႏၶသားလို႔ေခၚႏိုင္ျပီ။ အရြယ္အစားအားျဖင့္ လကၼဝက္မက ရွိလာျပီ။ ပါးစပ္၊ ႏွာေခါင္း ပီျပင္လာျပီ။ ၄ဝ-၄၂ ပါတ္အထိ ဆက္ၾကီးထြားလိမ့္မယ္။
• ၁၂ ပါတ္ေရာက္ရင္ ၂ လကၼရွိျပီ။ လႈတ္ရွားမႈစလာျပီ။ မခင္ေလာင္က မသိေသးဘူး။ ဗိုက္ကိုစမ္းရင္ ဆီးစပ္ရိုးမွာ တခုခု ခံေနတာ (သားအိမ္အျမင့္ဆံုးေနရာ) ကိုစမ္းလို႔ ေတြ႔ႏိုင္ျပီ။ ကရိယာနဲ႔စမ္းရင္ ႏွလံုးအလုပ္လုပ္ေနတာ သိမယ္။ က်ား-မ ခြဲလို႔သိမယ္။
• ၁၆ ပါတ္ရွိရင္ ၄႕၃ ကေန ၄႕၆ လကၼရွိလာျပီ။ ၃႕၅ ေအာင္စေလးေနျပီ။ ဗိုက္ကိုစမ္းရင္ ဆီးစပ္ရိုးနဲ႔ ခ်က္ၾကားအထိ သားအိမ္က ျမင့္တက္ေနျပီ။
• ၂ဝ ပါတ္ဆိုရင္ သားအိမ္အျမင့္က ခ်က္ေအာက္တည့္တည့္မွာေရာက္လာျပီ။ ၆ လကၼရွိျပီ။ မေအက အထဲမွာ ကေလးလႈတ္တာ သိႏိုင္ျပီ။ Ultrasound (အာလ္ထြာေဆာင္း) ရိုက္တာကို အမ်ားအားျဖင့္ ၂ဝ ပါတ္မွာ လုပ္တယ္။
• ၂၄ ပါတ္ရွိရင္ ၁႕၄ ေပါင္ေလးေနျပီ။
• ၂၈ ပါတ္မွာ ၂ ေပါင္ ၆ ေအာင္စေလးျပီ။ ကေလးက အထဲမွာ အေနအထား အမ်ိဳးမ်ိဳးေျပာင္းေနမယ္။ အခ်ိန္ေစာေမြးတာျဖစ္လာရင္လဲ ရွင္ႏိုင္စြမ္းရွိလာေနျပီ။
• ၃၂ ပါတ္ဆိုရင္ ၄ ေပါင္ေလးျပီ။ အေရျပားေပာက္မွာ အဆီစုလာရာကေန အေရးအေၾကာင္းေလးေတြ ျဖစ္လာႏိုင္ျပီ။
• ၃၆ ပါတ္ အေၾကာင္းခံ အမ်ိဳးမ်ိဳးေၾကာင့္ ကေလးအရြယ္အစား အမ်ိဳးမ်ိဳးျဖစ္ႏိုင္တယ္။ ပ်မ္းမွ် ၆ ေပါင္ေလးျပီး၊ ၁၈႕၅ လကၼရွည္မယ္။
• ၃၇ ပါတ္ျပည့္တာကို ကိုယ္ဝန္ အျပည့္သက္တမ္းလို႔ ေခၚႏိုင္တယ္။ ANC မွတ္တမ္းမွာ ၄ဝ ပါတ္ကို EDD ခန္႔မွန္းေျခေမြးမဲ့ရက္လို႔ တြက္ေပးထားမယ္။ တကယ္ေမြးမွာက ၃၈ ပါတ္ကေန ၄၂ ပါတ္ အတြင္း ျဖစ္မယ္။

Dr. တင့္ေဆြ
၂၇-၅-၂ဝ၁၂


Related Posts :



6 comments:

ျမတ္သဇင္ said...

ဆရာရွင့္...ဒီPostထဲမွာ ကိုယ္၀န္အပါတ္ ၂၀ေရာက္ရင္ Ultrasound ရိုက္လို ့ရပါျပီဆိုတာကို ဖတ္လိုက္ရပါတယ္...သမီးက အခု ကိုယ္၀န္ ၁၇ပါတ္ထဲမွာပါ...ဒါဆို ေနာက္ ၃ပါတ္ေလာက္ေနရင္ ရျပီေပါ့ေနာ္...ကေလးရဲ ့လိင္အဂါၤကိုေရာ သိနိုင္ပါျပီလား...ေနာက္ျပီး ဆရာ...သမီး ဒီရင္ေသြးေလးကို ေမြးျပီးရင္ သမီး ဘာတားေဆးမွ မသံုးခ်င္ေတာ့ပါဘူး...ဆရာ...ေယာက်ာ္းေလးဘက္က သုက္ျပြန္ကို ထံုးျပီး တားလို ့ရတယ္လို ့ေတာ့ ၾကားဖူးပါတယ္...အဲဒါက ဘာေတြျဖစ္နိုင္ပါလဲ...ဘာဆိုးက်ဳိးေကာင္းက်ဳိးေတြရွိပါသလဲ...ရွင္းျပေပးပါ ဆရာ...

Dr. Tint Swe said...

Ultrasound ရိုက္ရင္ ကေလးရဲ ့လိင္အဂၤါကို သိႏိုင္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ေနတဲ့တိုင္းျပည္ ဥပေဒအရ ဆရာဝန္ကေန ထုတ္ေျပာလို႔ ရတာနဲ႔ မရတာ ကြာတယ္။ ဥပမာ တရုတ္၊ အိႏၵိယမွာ မေျပာရဘူး။
ေယာက္်ားကို အေက်ာျဖတ္တာ တမ်ိဳးတည္းကို ထံုးတယ္ ဘာရယ္ေခၚတယ္။ ရာသက္ပန္ကေလး မရေစေတာ့ပါ။ ျပန္ၾကိဳးစားရတာလဲ အင္မတန္ ခက္ခဲတယ္။
သားသမီးျခာတာေကာင္းပါတယ္။ နည္းေတြ အမ်ားၾကီးရွိတယ္။ စားေဆး အမ်ိဳးမ်ိဳး၊ ထိုးေဆးအမ်ိဳးမ်ိဳး၊ သားအိမ္ထဲ ပစၥည္းထည့္နည္း အမ်ိဳးမ်ိဳး၊ (ကြန္ဒြမ္) နည္း၊ အေရျပားေအာက္ ေဆးေခ်ာင္းထည့္၊ ေဆးကပ္ခြါ၊ ၾကိဳက္တာ ေရြးႏိုင္ပါတယ္။ ေကာင္းက်ိဳး ဆိုးျပစ္ အကုန္လဲ မခြ်င္းမခ်န္ ေရးထားပါတယ္။
ဒီ (ဆိုက္ဒ္) က ဆရာ့ ကိုယ္ပိုင္မဟုတ္လို႔ ဆရာေရးတာတိုင္း မတင္ပါ။ တျခားပုဂၢိဳလ္ေတြ ေရးတာေတြရွိမွာပါ။ ဒီထဲမွာ ရွာမေတြ႔ရင္ ဆရာ့ (ဆိုက္ဒ္) မွာ ရွာဖတ္ႏိုင္ပါတယ္။ Vasectomy ေယာက္်ား သားေၾကာျဖတ္ျခင္း ကိုလဲ http://dts-medicaleducation-adult.blogspot.in/ ဆရာ့ဆိုက္ဒ္မွာေရးထားပါတယ္။

Dr. Tint Swe said...

ဒီေမးခြန္းနဲ႔ (ဆိုက္) က ဆရာ့ကိုယ္ပိုင္မဟုတ္ပါ။ ေမးတာေတြအားလံုးကို အဲဒီေနရာမ်ာ တင္လို႔ အဆင္မေျပပါ. တိုက္ရိုက္ေမးေစခ်င္ပါတယ္။ ဆရာ့ကိုယ္ပိုင္ (ဆိုက္) ေတြ ပို႔လိုက္ပါတယ္။ ဆရာ့ (ဆိုက္) ထဲ ဝင္မရတာ ဘာလို႔လဲေတာ့ မသိပါ။ ေန႔တိုင္း၊ နာရီတိုင္း ဝင္ေနၾကတာ သတိထားမိပါတယ္။ တကယ္လို႔ အသက္ ၁၈ ႏွစ္ျပည့္မွဖတ္ပါ ဆိုတဲ့ (ဆိုက္) ဆိုရင္ ဖြင့္တာနဲ႔ ဆက္သြားမလား ဆိုတာကို အဂၤလိပ္လို ေမးတာတခုေတြ႔မယ္။ အဲဒီ အနီကြက္မွာ ႏွိပ္တာနဲ႔ ပြင့္တယ္။
"အေရျပား ကပ္ထားရသည့္ ေဆးကပ္ခြါ၊ Contraceptive patch" ကို တိုက္ရိုက္ ပို႔လိုက္ပါတယ္။ ဆရာ့ (အီးေမးလ္) ကို တိုက္ရိုက္ ေမးႏိုင္ပါတယ္။

ငယ္ေလး said...

ဆရာDr.တင့္ေဆြရွင့္
သမီးျမတ္သဇင္ပါ
ဆရာဆိုဒ္ထဲက ဖတ္လို ့ရပါျပီ
ဒါေပမယ့္ သိခ်င္တာေလးေတြမပါလို ့ ထပ္ေမးလိုက္တာပါ
ဆရာ(မရိုေသစကားေျပာမိရင္)ခြင့္လႊတ္ပါေနာ္
ဆရာ သမီးက အခု ကိုယ္ဝန္ ၂၈ပတ္ေရာက္ပါျပီ
ေယာက်္ားေလးပါ ဆရာ
သမီးသိခ်င္တာက အခုကိုယ္ဝန္ေဆာင္ေနတုန္းကာလမွာ Nippleေတြ ညိုရာကေန မည္းလာပါတယ္
အဲဒါ nipple ျပန္ရဲတဲ႔creamသံုးလို ့ရပါသလား
ေမြးျပီးမွသံုးသင့္ပါသလား
သမီးက နို ့လည္းနည္းနည္းတိုက္ရဦးမွာမို ့လို ့ပါ
ကေလးတစ္လေလညက္႐င္ေတာ နို ့ဘူးတိုက္ရမွာပါရာ တိုက္လို ့ေရာ ရလား ဆရာ
ျပီးေတာ့ ေမြးတဲ႔အခါ ေမြးလမ္းေႀကာင္းကို အရင္လိုျပန္ျဖစ္ေအာင္ ခ်ဳပ္ေပးပါသလား
ေမြးလမ္းေႀကာင္းျပန္က်ဥ္းသြားမယ့္ေဆးရွိရင္ေဖာ္ျပေပးပါ ဆရာ ေနာက္ျပီး ေဆးကပ္ခြာက ျမန္မာနိုင္ငံမွာ ရနိုင္ပါသလား
ဆရာ တစ္ခုထပ္ေမးခ်င္တာက ကေလးကို မိခင္နို ့ေရာ နို ့ဘူးေရာ တိုက္လို ့ရပါသလား
Medical writings for over 18 ထဲကေန ျပန္လည္ေျဖႀကားေပးပါေနာ္

Dr. Tint Swe said...

ကြ်န္ေတာ္ကို ေမးခ်င္ရင္
drswe01@gmail.com ကိုတိုက္ရိုက္ အီးေမးလ္ ပို႔ပါခင္ဗ်ား။ ဒီေနရာက ဆရာ့ကိုယ္ပိုင္မဟုတ္လို႔ တခ်ိဳ႕ အေျဖေတြအတြက္ အားနာရပါတယ္။

zin zin said...

ဆရာတစ္ႏွစ္ေက်ာ္တဲ႔ ကိုယ္ဝန္ဆိုတာရွိပါသလား ေက်းဇူးျပဳ၍ ေျဖၾကားေပးပါလားခင္ဗ်။