Journals for Qualitative Research

အရည္အခ်င္းအေျချပဳ သုေတသန ေတြ႔ရွိခ်က္မ်ား ေဖာ္ျပရာ ဂ်ာနယ္မ်ား

Qualitative & Quantitative Research နည္းလမ္းမ်ားကို ျမန္မာပညာရွင္မ်ား မည္သို႔ ဘာသာျပန္သည္ မသိပါ။ ကြ်န္ေတာ္ကေတာ့ Qualitative Research ကို အရည္အခ်င္းအေျချပဳ သုေတသန နည္းလမ္းဟု၄င္း၊ Quantitative Research ကိုေတာ့ အေရအတြက္အေျချပဳ သုေတသန နည္းလမ္းဟု၄င္း၊ ျမန္မာမႈျပဳမယ္လို႔ စဥ္းစားပါတယ္။ စာရႈသူမ်ားအေနနဲ႔ တျခား ပိုမို သင့္ေလ်ာ္ေသာ ဘာသာျပန္ခ်က္ ရွိလ်င္ ေဖာ္ျပေပးပါရန္ ေမတၱာရပ္ပါတယ္။

ျပည္သူ႔က်န္းမာေရး ဆိုင္ရာ သုေတသနမ်ားအေၾကာင္း ေရးသားသည့္ ဂ်ာနယ္မ်ားတြင္ အေရအတြက္အေျချပဳ သုေတသနမ်ားကသာ လႊမ္းမိုးေနရာယူေလ့ရွိသည္။ သို႔ရာတြင္ ယခုႏွစ္ပိုင္းမ်ားမွာေတာ့ ျပည္သူ႔က်န္းမာေရး သုေတသန လုပ္ငန္းေတြအေနနဲ႔ အရည္အခ်င္းအေျချပဳ သုေတသန နည္းလမ္းကို ပိုမို အသံုးျပဳသင့္ေၾကာင္း ေျပာဆိုသံေတြက တစ္ေန႔တစ္ျခား က်ယ္ေလာင္လာပါတယ္။ ကြ်န္ေတာ္ တက္ေရာက္ေနတဲ့ တကၠသိုလ္က ပါရဂူဘြဲ႔ယူ ေက်ာင္းသားေတြအထဲမွာလည္း ဒီနည္းလမ္းကို သံုးၿပီး ဘြဲ႔ယူစာတမ္းျပဳစုၾကတာေတြကို မၾကာခဏဆိုသလို ေတြ႔လာရပါတယ္။ တစ္ခ်ိဳ႕ကေတာ့ ႏွစ္မ်ိဳးေရာစပ္ၿပီး သုေတသနျပဳၾကပါတယ္။

အရည္အခ်င္းအေျချပဳ သုေတသနျပဳခ်က္မ်ားကို မႏုႆေဗဒ (Anthropology)၊ လူမႈေရးသိပၸံပညာ (Social Science)၊ စိတ္ပညာ (Psychology)၊ ႏွင့္ စိတ္ေရာဂါ (Psychiatry) ဘာသာရပ္မ်ားတြင္ ေတြ႔ရေလ့ရွိပါတယ္။ စာရႈသူတို႔ ထပ္မံ ေလ့လာႏိုင္ရန္အတြက္၄င္း၊ မိမိအတြက္ မွတ္စုအေနျဖင့္၄င္း၊ အဆိုပါ သုေတသနျပဳခ်က္မ်ားကို ေဖာ္ျပေလ့ရွိသည္ ဂ်ာနယ္မ်ား စာရင္းကို ဤေနရာတြင္ ေဖာ္ျပလိုသည္။

• Culture, Medicine, and Psychiatry
• Medical Anthropology
• Medical Anthropology Quarterly
• Qualitative Health Research
• Qualitative Inquiry
• Qualitative Research
• Qualitative Sociology
• Social Science and Medicine
• Sociology of Health & Illness

အာေရာဂ်ံ ပရမံ လာဘံ
တကၠသိုလ္ လွမြန္

Read More...

Collapse...

Poverty Reduction

ဆင္းရဲႏြမ္းပါးမွဳ ေလွ်ာ့ခ်ေရး

ဆင္းရဲႏြမ္းပါးမွဳ ေလွ်ာ့ခ်ေရး

No society can surely be flourishing and happy, of which by far the greater part of the numbers are poor and miserable.

-Adam Smith

ျပည္သူ႔ က်န္းမာေရးနဲ႔ ဆင္းရဲႏြမ္းပါးမွဳဟာ တိုက္ရိုက္ဆက္ႏြယ္မွဳရွိတဲ့ အေၾကာင္းအရာႏွစ္ခု ျဖစ္ပါတယ္။ က်န္းမာေရးခ်ိဳ႕တဲ့မွဳေၾကာင့္ ဆင္းရဲႏြမ္းပါးမွဳျဖစ္ေစႏိုင္သလို၊ ဆင္းရဲႏြမ္းပါးမွဳေၾကာင့္ အာဟာရခ်ိဳ႕တဲ့မွဳျဖစ္ရာက လာဘ္ၾကီးတပါးျဖစ္တဲ့ က်န္းမာေရးပါ ခ်ိဳ႕တဲ့မွဳ ဆက္ျဖစ္သြားတဲ့ သာဓကေတြ အမ်ားၾကီးပါ။ ဒါေၾကာင့္လဲ ဆင္းရဲႏြမ္းပါးမွဳကို ေရာဂါတမ်ိဳးအေနနဲ႔ အဆိုရွိၾကတာ ျဖစ္ပါတယ္။

ဆင္းရဲႏြမ္းပါးမွဳဆိုရာ၀ယ္္

ဆင္းရဲႏြမ္းပါးမွဳ အတိမ္အနက္ကို poverty line နဲ႔ တိုင္းတာေလ့ရွိပါတယ္။ ဒီလိုင္းက လူသားတေယာက္ သက္ဆိုင္ရာ လူ႕အဖြဲ႔အစည္းမွာ ေနထိုင္ရပ္တည္ႏိုင္ဖို႔ လိုအပ္တဲ႔ လံုေလာက္မွဳပမာဏကို ေဖာ္ျပေပးပါတယ္။ အိႏၵိယႏိုင္ငံကေတာ့ လူသားတေယာက္တေန႔တာစားသံုးဖို႔လိုအပ္တဲ့ ကယ္လိုရီပမာဏအတြက္ လိုအပ္မယ့္အသံုးစရိတ္အေပၚမွာ ဒီလိုင္းကို ဆြဲပါတယ္။ ဒီအသံုးစရိတ္ထက္ ၀င္ေငြက နည္းေနမယ္ဆိုရင္ ဆင္းရဲႏြမ္းပါးတယ္လို႔ ေယဘုယ်သတ္မွတ္ပါတယ္။ သက္ဆိုင္ရာတိုင္းျပည္အလိုက္ ကြဲျပားမွဳရွိပါတယ္။

ဘယ္လိုပဲကြဲျပားေပမယ့္Below the poverty line မွာ လူဦးေရမ်ားျပားေနျခင္းဟာ ဆင္းရဲႏြမ္းပါးသူဦးေရမ်ားျခင္းကို ညႊန္ျပခ်က္ပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ တိုင္းတာရာမွာ head-count ratio, poverty -gap ratio စသည္ျဖင့္ အမ်ိဳးမ်ိဳး ရွိပါတယ္။ head-count ratio က poverty line ေအာက္က population fraction ကို တိုင္းတာျပီး၊ poverty -gap ratio ကေတာ့ total shortfall of incomes ကို တြက္ခ်က္တိုင္းတာ တာျဖစ္ပါတယ္။

ဆင္းရဲႏြမ္းပါးမွဳႏွင့္၀င္ေငြ

ဆင္းရဲႏြမ္းပါးမွဳကို ၀င္ေငြနဲ႔ တိုင္းတာမွဳအေပၚမွာ debate ေတြ အမ်ိဳးမ်ိဳး ရွိေပမယ့္ Development Economics သေဘာတရားအရ ဆင္းရဲႏြမ္းပါးမွဳနဲ႔ nutrition တို႔ရဲ႕ functional impact ဟာ work capacity အေပၚမွာ အမ်ားၾကီး သက္ေရာက္မွဳ ရွိျပီး၊ work capacity နဲ႔ income level ဟာ တိုက္ရိုက္ဆက္စပ္မွဳရွိတာေၾကာင့္၊ ၀င္ေငြဟာ အေရးပါတဲ႔ အခန္းက႑မွာ ရွိပါတယ္။

ဆင္းရဲႏြမ္းပါးမွဳ ေလွ်ာ့ခ်ေရးနည္းလမ္းေလးသြယ္

ဖြံ႕ျဖိဳးဆဲႏိုင္ငံမ်ားရဲ႕ ဆင္းရဲႏြမ္းပါးမွဳေလွ်ာ့ခ်ေရးနည္းလမ္းေတြမွာ government policy intervention ဟာ အေရးၾကီးပါတယ္။ ျဖစ္ႏိုင္ေခ်ရွိတဲ႔ နည္းလမ္းေလးသြယ္ကို အေသးစိတ္ေဖာ္ျပရရင္

(၁) Relative factor prices အားေျပာင္းလဲေသာေပၚလစီမ်ားေရးဆြဲ၍ Functional Distribution of Income အား ေျပာင္းလဲရန္

ဒီက႑မွာ စဥ္းစားရမယ့္ အခ်က္ႏွစ္ခ်က္ရွိပါတယ္။ ပထမအပိုင္းက price of labor ပါ။ တနည္းအားျဖင့္ ဆိုရင္ေတာ့ လုပ္ခ (wage rate) ပါ။ ဖြံ႔ျဖိဳးဆဲႏိုင္ငံမ်ားရဲ႕ လုပ္အားခေတြဟာ ၀ယ္လိုအား၊ ေရာင္းလိုအားတို႔ interplay လုပ္တာနဲ႕ determine မလုပ္ပဲ သတ္မွတ္ခ်င္သလို သတ္မွတ္ေနတာမ်ိဳးေတြ ျဖစ္တတ္ပါတယ္။ အလုပ္တခုထဲမွာတင္ လုပ္အားခက အမ်ိဳးမ်ိဳးျဖစ္တတ္ပါတယ္။ မ်ားေသာအားျဖင့္ လုပ္အားခေတြဟာ demand, supply forces ေတြ free interplay လုပ္ရက ထြက္လာတဲ့ လုပ္အားခေတြထက္မ်ားေနတတ္ပါတယ္။ ဒါကို ေလွ်ာ့ခ်ျခင္းအားျဖင့္ လုပ္ငန္းရွင္ေတြဟာ capital ေနရာမွာ labor ကို ပိုမိုအစားထိုးလာပါလိမ့္မယ္။ ဒီနည္းျဖင့္ employment level တက္လာျပီး၊ ဆင္းရဲႏြမ္းပါးသူေတြရဲ႕ ၀င္ေငြတက္လာပါမယ္။

ေနာက္တခ်က္က Capital နဲ႔ ဆိုင္ပါတယ္။ မ်ားေသာအားျဖင့္ capital equipment ေတြရဲ႕ ေစ်းႏွဳန္းေတြကို အစိုးရနဲ႔နီးစပ္မွဳရွိတဲ့ လုပ္ငန္းရွင္ေတြအတြက္ ေလွ်ာ့ခ်ထားေလ့ရွိတယ္။ ေငြလဲလွယ္ႏွဳန္းေတြ အမ်ိဳးမ်ိဳးသတ္မွတ္တာမ်ိဳး၊ လုပ္ငန္းတခ်ိဳ႕ကို သီးျခား privileges ေပးတာမ်ိဳးေတြပါ။ ဒါေတြကို ဖယ္ရွားလိုက္မယ္ဆိုရင္ price of capital ဟာ market-driven လုပ္တဲ႔ level ကို ေရာက္ရွိသြားျပီး၊ capital ေနရာမွာ factor substitution အေနနဲ႔ labor က အစား၀င္လာပါတယ္။ ဒီနည္းနဲ႔ employment level တက္လာႏိုင္ပါတယ္။ ဒါတြင္မက လုပ္ငန္းရွင္ေတြရဲ႕ economic returns ကလဲ အရင္ကလို မျမင့္မားေတာ့ပဲ income level က်လာတဲ့အတြက္ ခ်မ္းသာသူမ်ားနဲ႔ ဆင္းရဲသူမ်ားအၾကားက inequality ေလ်ာ့နည္းလာႏိုင္ပါတယ္။

ဒီနည္းဟာ လုပ္သားအရည္အတြက္မ်ားလာျပီး၊ ၀င္ေငြရသူမ်ားလာတဲ့အျပင္ inequality ကို ေလ်ာ့က်ေစႏိုင္တဲ့အတြက္ အက်ိဳးရွိတာမွန္ေပမယ့္ အစိုးရကိုယ္တိုင္ လုပ္ငန္းရွင္မ်ားနဲ႔ ပူးေပါင္းျပီး ကိုယ္က်ိဳးရွာေနတဲ႔ တိုင္းျပည္ေတြမွာေတာ့ ဒီနည္းလမ္းကိုသံုးဖို႔ အစိုးရကိုယ္တိုင္က ေႏွာင့္ေႏွးေလ့ရွိၾကပါတယ္။

(၂) Asset ownership ကို တိုးျမွင့္ redistribute လုပ္ျခင္းအားျဖင့္ size distribution ကုိ modify လုပ္ရန္

ဖြံ႕ျဖိဳးဆဲတိုင္းျပည္ေတြမွာ ျဖစ္ေလ့ျဖစ္ထရွိတာက တိုင္းျပည္၀င္ေငြရဲ႕ တ၀က္ေက်ာ္ကို ရရွိသူမ်ားဟာ လူဦးေရ စုစုေပါင္းရဲ႕ ႏွစ္ဆယ္ရာႏွဳန္းခန္႔ပဲျဖစ္ျပီး၊ ထုတ္လုပ္မွဳအရင္းအျမစ္ရဲ႕ ရွစ္ဆယ္ရာခိုင္ႏွန္းေက်ာ္ကိုလဲ ဒီႏွစ္ဆယ္ရာခိုင္ႏွဳန္းလူေတြကပဲ ပိုင္ဆိုင္တာျဖစ္ပါတယ္။ ဒါမ်ိဳးကို size distribution မညီမွ်မွဳလို႔ ေခၚပါတယ္။ ပိုင္ဆိုင္မွဳေတြကို က်န္သူေတြဆီမွာ redistribute လုပ္ျခင္းအားျဖင့္ size distribution ညီမွ်ေအာင္ လုပ္ယူရပါမယ္။ ေပၚလစီေရးရာမွာေတာ့ redistributive polices မ်ားလို႔ သံုးႏွဳန္းပါတယ္။

အမ်ားအားျဖင့္ လုပ္ေလ့လုပ္ထရွိတာကေတာ့ rural poverty group ကို ေလွ်ာ့ခ်ဖို႔ land reform လုပ္ျခင္းပါပဲ။ အလားသ႑ာန္တူပဲ ျမိဳ႔ျပမွာဆိုရင္လဲ လုပ္ငန္းေသးလုပ္ကိုင္သူမ်ားကို commercial credit (ဥပမာ- microloans) ေပးျခင္းအားျဖင့္ သူတို႔လုပ္ငန္းေတြခ်ဲ႕ထြင္ဖို႔ရယ္၊ local workers ေတြကို ပိုမိုခန္႔ထားႏိုင္ဖို႔ရယ္အတြက္ အက်ိဳးရွိေစပါတယ္။

ေနာက္တခ်က္လုပ္ႏိုင္တာကေတာ့ Annual savings and investment ထဲက တခ်ိဳ႕အစိတ္အပိုင္းမ်ားကို low-income groups မ်ားအတြက္ လႊဲေျပာင္းေပးျခင္းပါ။ ဒါ့အျပင္ educational opportunities ကိုပဲ wider access ျဖစ္ေအာင္ လုပ္ယူရပါမယ္။ ႏွစ္ဆယ့္တစ္ရာစုမွာ Human Capital ဟာ ႏိုင္ငံတႏိုင္ငံဖြံ႕ျဖိဳးတိုးတက္မွဳရဲ႕ အေရးအၾကီးဆံုး ေသာ့ခ်က္ျဖစ္လာပါျပီ။

(၃) Income and Wealth Taxes မ်ားျဖင့္ ခ်မ္းသာသူမ်ား၏ size distribution ကို ေလွ်ာ့ခ်ရန္

၀င္ေငြနည္းတဲ႔ ေအာက္ေျခလူတန္းစား ၄၀% ရဲ႕ financial security ရွိဖို႔ အတြက္ သင့္ေလ်ာ္တဲ့ အခြန္စနစ္ကို ခ်မွတ္ရပါမယ္။ ဖြံ႕ျဖိဳးဆဲႏိုင္ငံေတြမွာ ျဖစ္ေလ့ျဖစ္ထရွိတာက အခြန္စနစ္ဟာ ဆင္းရဲႏြမ္းပါးသူမ်ားမွာ ပိုမိုတင္းၾကပ္ျပီး၊ ခ်မ္းသာသူမ်ားကေတာ့ လာဘ္ေပးလာဘ္ယူနည္းမ်ိဳးစံုနဲ႔ အခြန္ေရွာင္တတ္ၾကပါတယ္။ Progressive taxes ေတြျဖစ္ရမယ့္အစား regressive taxes ေတြျဖစ္ကုန္ပါေတာ့တယ္။

(၄) Direct Transfer payments မ်ား၊ Public-consumption goods and services မ်ားအား ေထာက္ပံ႔ျခင္းျဖင့္ ဆင္းရဲသူမ်ား၏ size distribution ကို တိုးျမွင့္ရန္

ဆင္းရဲႏြမ္းပါးသူမ်ားကို public-consumption goods and services မ်ားေထာက္ပံံ့ေပးျခင္းဟာလဲ အက်ိဳးျဖစ္ထြန္းပါတယ္။ ဥပမာ- ေက်းလက္နဲ႔ တိုးတက္မွဳေႏွးတဲ့ ျမိဳ႕ျပေဒသမ်ားမွာ public health projects မ်ားခ်မွတ္ေဆာင္ရြက္ျခင္း၊ ေ၀းလံေခါင္ဖ်ားေဒသေတြမွာ ေသာက္ေရသန္႕နဲ႔ လွ်ပ္စစ္မီးရရွိေအာင္ေဆာင္ရြက္ျခင္း၊ preschool nutrition supplement programs မ်ား ဖန္တီးအေကာင္အထည္ေဖာ္ျခင္း စတာမ်ိဳးေတြျဖစ္ပါတယ္။

ေငြေၾကးမ်ားတိုက္ရိုက္လႊဲေျပာင္းေပးျခင္းနဲ႔ ဆင္းရဲႏြမ္းပါးသူမ်ားကို အစားအစာမ်ား ေပးေ၀ျခင္းဆိုင္ရာ ေပၚလစီမ်ားကလဲ အသံုး၀င္ပါတယ္။ အေကာင္းဆံုးကေတာ့ essential foodstuffs ေတြရဲ႕ေစ်းႏွဳန္းကို တတ္ႏိုင္သမွ် အနည္းဆံုးျဖစ္ေအာင္ လိုအပ္တဲ႔ ေပၚလစီမ်ား ခ်မွတ္ေဆာင္ရြက္ျခင္းပါပဲ။

အထက္ပါနည္းလမ္းေလးသြယ္ကို ေဆာင္ရြက္ျခင္းအားျဖင့္ ဆင္းရဲႏြမ္းပါးမွဳကို ေလွ်ာ့ခ်ႏိုင္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ဒီနည္းေလးသြယ္လံုးမွာ government role ဟာ အေရးၾကီးဆံုးမို႔ သက္ဆိုင္ရာႏိုင္ငံအစိုးရရဲ႕ attitudes နဲ႕ effectiveness ရွိေအာင္ လုပ္ေဆာင္ႏိုင္မွဳေတြေပၚမွာ မူတည္ေနပါတယ္။ Third sector ရဲ႔ poverty reduction နဲ႔ ပတ္သက္ျပီး ပါ၀င္ေဆာင္ရြက္ႏိုင္မွဳမ်ားအေၾကာင္းကို ေနာက္ပိုင္းေဆာင္းပါးမ်ားမွာ ဆက္လက္ေဆြးေႏြးသြားပါမယ္။

ခင္မမမ်ိဳး (၂၁၊၁၊၂၀၀၈)

ရည္ညြန္းကိုးကား

Ray, Debraj (1998) Development Economics, Princeton University Press, Princeton

Todaro, C.M & Stephen C. S (2006) Economic Development, 6th edition, Pearson Education, Harlow

Bardham, P. & Udry, C. (1999) Development Microeconomics, Oxford University Press, Oxford

Read More...

Collapse...

Medical Ebooks

I have found the following website links from Ko Kyaw Myint Oo's blog. It was said that original compilation was done by Ko Ye Thwe of Technical-Seven.

Medical Books for Everyone

This blog has more than 200 ebooks from different disciplines of Medicine. You will need to download those ebooks in compressed file format (rar) through RapidShare. Use WinRAR to un-compress the file and obtain PDF.

Medical Community

Ebooks are archived by month posted. A comprehensive list of disciplines of Medicine is available to search. First, you will find a summary of the book. Download link is not that obvious. Pay particular attention to the comment section of each posting and find "x resource until now" where people share their ebooks with you. Then, follow the respective link.

Medical Heaven

Similar to Medical Community. Look at comment section for download link.

Read More...

Collapse...

Summer Institutes at Hopkins

ဂြ်န္စ္ေဟာ့ပ္ကင္း ျပည္သူ႔က်န္းမာေရးေက်ာင္းမွ ေႏြရာသီ သင္တန္းမ်ား

အေမရိကား၏ ေႏြရာသီ

အေမရိကားတြင္ ေႏြရာသီဟု ေခၚေသာ ကာလသည္ ကြ်န္ေတာ္တို႔ ျမန္မာျပည္တြင္ မိုးဦးရာသီ ကာလျဖစ္သည့္ ဇြန္၊ ဇူလိုင္လမ်ားပင္ ျဖစ္သည္။ ပံုမွန္ဘြဲ႔လြန္သင္တန္း (မဟာဘြဲ႔၊ ပါရဂူဘြဲ႔) တက္ေနသူမ်ားအတြက္ ေႏြရာသီေက်ာင္းပိတ္ရက္ဟူ၍ ၃-၄ လခန္႔ ပိတ္တတ္ေပသည္။ သို႔ရာတြင္ စာသင္ခန္းမ်ား ႏွင့္ ဆရာမ်ားမွာ အနားမရၾကပဲ ေႏြရာသီ သင္တန္းမ်ား ဖြင့္လွစ္ျခင္းျဖင့္ အလုပ္မ်ားေနၾကသည္။

မည္သို႔ေသာ လူမ်ားအတြက္နည္း

ႏိုင္ငံတကာ ႏွင့္ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုအတြင္းမွာ ေနထိုင္ၾကေသာ ျပည္သူ႔က်န္းမာေရး ပညာရွင္မ်ား အေနျဖင့္ အလုပ္သေဘာသဘာ၀အရ ေသာ္လည္းေကာင္း၊ ေနရာေဒသ အကြာအေ၀းအရ ေသာ္လည္းေကာင္း ပံုမွန္သင္တန္းမ်ား လာေရာက္တက္ႏိုင္ရန္ အခက္အခဲရွိၾကေပသည္။ ထို႔အျပင္ အလုပ္အေတြ႔အႀကံဳရွိၿပီးသားျဖစ္၍ မဟာ၊ ပါရဂူဘြဲ႔မ်ားအတြက္ သင္ၾကားေသာ သင္တန္းအားလံုးကို သင္ယူရန္ မလိုအပ္ေသာ အေျခအေနမ်ိဳးလည္း ရွိေနႏိုင္ေသးသည္။ အခ်ိဳ႕မွာ ဘြဲ႔လြန္သင္တန္းမ်ားကို စာေပးစာယူ အေနျဖင့္ တက္ေရာက္ေနၾကၿပီး ေက်ာင္းတြင္ လာေရာက္တက္ေရာက္ရန္ လိုအပ္သည့္ သင္တန္းမ်ားကို ေႏြရာသီတြင္ လာေရာက္ တက္ၾကေလသည္။ ထိုသို႔ေသာ ပုဂၢိဳလ္အမ်ိဳးမ်ိဳးအတြက္ ရည္ရြယ္၍ ေႏြရာသီ သင္တန္းမ်ား ဖြင့္လွစ္လာေပသည္။

မည္သည့္ဘာသာရပ္မ်ား သင္ၾကားေပးသနည္း

ဂြ်န္စ္ေဟာ့ပ္ကင္း ျပည္သူ႔က်န္းမာေရးေက်ာင္း၏ ဌာနတိုင္းလိုလိုမွ ေကာင္းႏိုးရာရာမ်ားကို ေရြးၿပီး သင္ၾကားေပးသည္။ မိမိ စိတ္၀င္စားသည့္ ဌာန ႏွင့္ သင္တန္းမ်ားကို ေရြးခ်ယ္ တက္ေရာက္ႏိုင္သည္။ သင္တန္း တစ္ခုထက္ပို၍ တက္ေရာက္ရန္မွာ အခက္အခဲရွိႏိုင္သည္။ မိမိ တက္လိုေသာ သင္တန္းႏွစ္ခုစလံုးမွာ တၿပိဳင္တည္း သင္ၾကားေနျခင္းမ်ိဳး ျဖစ္ႏိုင္ေသာေၾကာင့္ပင္။

အခ်ိန္မည္မွ် ၾကာမည္နည္း

ပံုမွန္သင္တန္းမ်ားတြင္ တစ္ေန႔ ၂ နာရီခန္႔ျဖင့္ တစ္ပတ္လွ်င္ ၂ ခ်ိန္၊ ၃ ခ်ိန္ခန္႔သင္ၾကားၿပီး ဘာသာရပ္တစ္ခု ၿပီးရန္ ၂ လခန္႔ၾကာေလသည္။ ေႏြရာသီ သင္တန္းတြင္ကား သင္ခန္းစာ ပမာဏ အတူတူကို တစ္ေန႔ ၃-၆ နာရီခန္႔ျဖင့္ တစ္ပတ္လွ်င္ ၅ ရက္ သင္ၾကား၍ စုစုေပါင္း ရက္သတၱပတ္ ၂-၃ ပတ္ခန္႔ျဖင့္ ၿပီးစီးသည္။

မည္မွ် ကုန္က်မည္နည္း

သင္တန္းေၾကးမွာ ပါ၀င္ေသာ သင္ခန္းစာ ပမာဏအလိုက္ အေမရိကန္ ေဒၚလာ ၁၃၀၀ မွ ၂၀၀၀ ခန္႔ ေပးရသည္။ ေနထိုင္၊ စားေသာက္စရိတ္ ႏွင့္ ခရီးစရိတ္မ်ား ထည့္ေပါင္းပါ။

ပညာသင္ဆု ရႏိုင္ပါသလား

အခ်ိဳ႕ေသာ သင္တန္းမ်ားတြင္ သင္တန္းေၾကး အခမဲ့ေပးျခင္းမ်ိဳးျဖင့္ ပညာသင္ဆု ေပးတတ္သည္။ ေနထိုင္၊ စားေသာက္ ႏွင့္ ခရီးစရိတ္မ်ားကို မိမိဖာသာ အကုန္အက် ခံရသည္။

ျပည္၀င္ခြင့္ဗီဇာ ႏွင့္ အေထြေထြ

ျပည္၀င္ခြင့္ဗီဇာအတြက္ လိုအပ္သည့္ စာရြက္စာတန္းမ်ားကို ေက်ာင္းမွ ထုတ္ေပးသည္။ အခ်ိန္မီ ဗီဇာရရွိႏိုင္ရန္ ႀကိဳတင္စီစဥ္ရန္လိုသည္။

၂၀၀၈ ခုႏွစ္ ေႏြရာသီအတြက္ ဖြင့္လွစ္မည့္ သင္တန္းမ်ား

• Adolescent Health and Development
• Health Policy and Management
• Health, Behavior and Society
• Leadership in Strategic Health Communication: Making a Difference in Infectious Diseases, HIV/AIDS and Reproductive Health
• Injury Research and Policy
• Reproductive Health and Development
• Epidemiology and Biostatitics
• Tropical Medicine and Public Health
• Mental Health
• American Indian Health
• Health Emergencies in Large Populations

ပိုမိုသိရွိလိုပါက ...

www.jhsph.edu/summer

Read More...

Collapse...

Gum Bleeding

သင့္သြားဖံုးဟာ အလိုလိုေနရင္း ဒါမွမဟုတ္ သင္သြားတိုက္ရင္း ေသြးထြက္လာခဲ့မယ္ ဆိုရင္ သြားဖံုး ေသြးယိုစိမ့္တယ္လို႕ ဆိုနိုင္ပါျပီ။

တကယ္လို႕မ်ား သင့္သြားဖံုးမွာ ေသးြယိုစိမ့္လာျပီဆိုရင္ ေအာက္ပါေမးခြန္းမ်ားကို ေျဖၾကားသင့္ပါတယ္။

၁။ သင့္သြားဖံုးမွ ေသြးယိုစိမ့္ေနတာ ဘယ္ေလာက္ၾကာေနျပီ ျဖစ္ပါသလဲ။

သင့္အေျဖဟာ သင့္ခံစားေနရတဲ့ ေရာဂါဟာ နာတာရွည္လား ။ အခုမွ ျဖစ္ေပၚတာလားဆိုတာ သင္ခဲြျခား သိလာပါလိမ့္မယ္။

၂။ သင့္သြားဖုံုးမွ ေသြးယိုမႈ ျဖစ္ပြားေအာင္ သင့္မွာ ထိခိုက္ဒါဏ္ရာရရွိဖူးပါသလား။

တကယ္လို႕ သင့္မွာ အဲလို ထိခိုက္ဒါဏ္ရာ မရွိခဲ့ဖူးဆိုရင္ အလုိအေလွ်ာက္ျဖစ္တတ္တဲ့ အျခားေသာ အေၾကာင္း အရာမ်ားကို ထည့္စဥ္းစားရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။

၃။ တျခားေနရာမွ အလိုအေလွ်ာက္ ေသြးယိုစိမ့္ေသာ လကၡဏာမ်ားကို သင္ခံစားေနရပါသလား။

ဥပမာ၊ ႏွာေခါင္း ေသြးလွ်ံျခင္း၊ အေရျပားတြင္ ေသြးေခ်ဥလြယ္ျခင္း၊ သင့္ရဲ့ အဆစ္မ်ား ေယာင္ယမ္းေနျခင္း၊ စသည့္တို႕ ျဖစ္ေနမယ္ဆိုရင္ေတာ့ သင့္မွာ ေသြးႏွင့္ဆိုင္တဲ့ ေသြးမတိတ္တဲ့ေရာဂါရွိမရွိကို ေသခ်ာ စစ္ေဆးဖို႕ လိုတယ္ဆိုတာ ျပတာပါပဲ။

၄။ အခုလို မျဖစ္ခင္မွာ သင့္မွာ လည္ေခ်ာင္းနာခဲ့ဖူးပါသလား။

လည္ေခ်ာင္းနာတာ ဒါမွမဟုတ္ တျခား ဗိုင္းရပ္စ္ ေရာဂါပိုးတခုခု တကယ္လို႕ ျဖစ္ခဲ့မယ္ဆိုရင္ေတာ့ ခႏၶာကိုယ္ရဲ့ ခုခံအားစနစ္ကတဆင့္ျဖစ္ေပၚတတ္တဲ့ ေသြးမတိတ္တဲ့ ေရာဂါရွိမရွိကို ေသခ်ာစစ္ဖို႕လိုပါတယ္။

၅။ သြားနဲ႕ခံတြင္းက်န္းမာေရးနဲ့ ပတ္သတ္ျပီး သင့္ရဲ့ သြားဆရာ၀န္ကို ေနာက္ဆံုးဘယ္ အခ်ိန္က ျပခဲ့ ပါသလဲ။

မွန္မွန္ျပသခဲ့ပါသလား။ သြားပိုးစားေနတာရွိပါသလား ။ တကယ္လို့ အဲဒါေတြ ကို မွန္မွန္မလုပ္ခဲ့မိဘူး။ သြားပိုးစားတာေလးေတြ ရွိေနမယ္ဆိုရင္ေတာ့သင့္မွာ သြားဖံုးေယာင္တဲ့ေရာဂါ ကို ေသခ်ာစစ္ေဆးဖို႕ လိုပါတယ္။

တခါတေလမွာ တျခားေသာ ေရာဂါလကၡဏာမ်ားကလည္း သင့္ေရာဂါ ကိုေတြ႕ရွိဖို႕ အကူအညီ ေပးတတ္တာေၾကာင့္ ဒီေရာဂါလကၡဏာေလးေတြ ရွိမရွိကို သင္စစ္ေဆး ၾကည့္ေစခ်င္ပါတယ္ ။

၁။ ေသြးေျခဥလြယ္ျခင္း၊ ႏွာေခါင္းေသြးယိုျခင္း၊ မိန္းကေလးမ်ားတြင္ ရာသီလာေသာ ပမာဏမ်ားေနတတ္ျခင္း စတာေတြဟာ ေသြးမတိတ္တဲ့ေရာဂါျဖစ္ဖို႕ မ်ားတဲ့ လကၡဏာ တခ်ဳိ႕ပါပဲ။

၂။ ေမာပန္းလြယ္ျခင္း၊ ကိုယ္အေလးခ်ိန္ေလွ်ာ့က်လာျခင္း၊ ကိုယ္အပူခ်ိန္တက္ျခင္း၊ ညဖက္ေခၽြးထြက္ျခင္း စတာေတြကေတာ့ Lymphoma နဲ႕ ေသြးကင္ဆာလို ေရာဂါမ်ဳိးမွာ ပိုမိုေတြ႕ရတတ္ပါတယ္။

၃။ သြားဖုံးမွာ အနာရွိျခင္းကေတာ့ သြားဖံုးေယာင္ျခင္းေၾကာင့္ ျဖစ္တတ္တဲ့ေရာဂါ လကၡဏာ တခုပါပဲ။

၄။ အေရျပားမွာ အစက္အေပ်ာက္ေတြကို ေတြ႕လာရမယ္ဆိုရင္ေတာ့ ေသြးမတိတ္တဲ့ ေရာဂါတခ်ဳိကို စဥ္းစားရပါလိမ့္မယ္။

၅။ အာေခါင္ေျခာက္ျခင္း ကေတာ့ ဆီးခ်ဳိေရာဂါ၊ တခ်ဳိ႕ေသာေဆးမ်ား ၊ ေသြးအားနည္းျခင္း၊ ခုခံအားက်ဆင္းမႈေရာဂါ စသည္တို႕တြင္ေတြ႕ရတတ္ျပီး ပါးစပ္ေျခာက္ျခင္းေၾကာင့္ သြားဖံုးေယာင္ျခင္းကို အားေပးေစပါတယ။္

ဘာ့ေၾကာင့္လဲ…

သြားဖံုးေသြးယိုစိမ့္ျခင္းဟာ သြားဖံုးေၾကာင့္ျဖစ္ေသာေရာဂါ အျပင္ အျခားေသာ အေၾကာင္း အရာမ်ားေၾကာင့္လည္း ျဖစ္တတ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ အျခာအေၾကာင္းအရာ မ်ားကိုလည္း ရွာေဖြ ကုသသင့္ပါတယ္။ သြားဖံုးေသြးယိုစိမ့္ျခင္းကို ျဖစ္ေပၚေစတဲ့ အေၾကာင္းအရာေတြကေတာ့

o သြားဖံုးေယာင္ျခင္း

o သြားဖံုးတြင္ေရာဂါတခုခုရွိျခင္း

o ေသြးမတိတ္ေသာ ေရာဂါမ်ားေၾကာင့္ျဖစ္ျခင္း

o ေသြးကင္ဆာ

o ကိုယ္၀န္ရွိစဥ္ သြားဖံုးေသြးယိုျခင္း

o ဗိုက္တာမင္ စီႏွင့္ အျခားဗိုက္တာမင္မ်ား ခ်ဳိ႕တဲ့ျခင္း

o သြားပိုးစားျခင္းမွ တဆင့္ သြားဖံုးေသြးယိုျခင္း

o ပါးစပ္အတြင္း ပိုး၀င္ျခင္း

o အရက္ေသစာ ေသာက္စားေသာ လူမ်ားတြင္ သြားဖံုးေသြးယိုျခင္း

သြားဖံုးေသြးယိုစိမ့္ျခင္းဟာ မ်ားေသာအားျဖင့္ သြားဖံုးေယာင္ျခင္းေၾကာင့္ ျဖစ္ပါတယ္။ အခ်ဳိ ဓါတ္မ်ားစြာပါ၀င္ေသာ အစာမ်ားကုိစားေသာက္ျခင္း၊ သြားပံုမွန္မတိုက္ျခင္း သို႕မဟုတ္ ခံတြင္း သန္႕ရွင္းေရးကို ေသခ်ာ မလုပ္ျခင္းမ်ားဟာ သြားမ်ားနဲ့ သြားဖံုးမ်ား ပတ္၀န္းက်င္မွာ စားကၽြင္းစားက်န္စုမႈကို အားေပးပါတယ။္ အခ်ိန္ၾကာလာတာနဲ့အမွ် ဘက္တီးရီးယားမ်ား ခိုေအာင္ဖို႕ ေနရာ တခုအျဖစ္ တည္ရွိကာ သြားဖံုးေယာင္ျခင္းကို အားေပးပါတယ္။

ကိ္ုယ္၀န္ေဆာင္ မိခင္ေတြမွာ ေဟာ္မုန္းေျပာင္းလဲမႈေၾကာင့္ သြားဖံုးတြင္ရွိေသာ အသားစမ်ား ေလ်ာ့ရဲကာ ေပ်ာ့ေျပာင္းလာျခင္း၊ ေသြးေလွ်ာက္မ်ားလာျခင္းတို႕ေၾကာင့္ သြားဖံုးေသြးယိုတာျဖစ္တတ္ပါတယ္။

စိတ္ဖိစီးမႈမ်ားျခင္း ၊ ေဆးလိပ္ေသာက္ျခင္း၊ အစာအဟာရ မွ်တစြာ စားေသာက္မႈ မရွိျခင္းတို႕ကလည္း သြားဖံုးေသြးယိုျခင္းကို ပိုမိုျဖစ္ေစပါတယ္။

ဆီးခ်ဳိေ၀ဒနာရွင္မ်ား ဆီးခ်ဳိေရာဂါ ထိန္းသိမ္းမႈအား နည္းလွ်င္ သြြားဖံုး ေသြးယိုျခင္း ျဖစ္နုိင္သလို၊ တခ်ဳိ႕ေသာ ေဆးမ်ားကလည္း သြားဖံုးေသြးယိုစိမ့္ျခင္းျဖစ္နိုင္ပါတယ္။

သင္ဘယ္လိုခံစားလာရမလဲ ။

ေရာဂါတခုခုရွိျပီဆုိရင္ေတာ့ သြားဖံုးေတြဟာ နီျပီးေယာင္လာပါတယ္။ ေနာက္ သြားတိုက္တဲ့ အခါ ေသြးထြက္လာတတ္ပါတယ။္ သြားဖံုးေယာင္လာတာကို ေသခ်ာ မကုရင္ေတာ့ အနီးနားမွာရွိတဲ့ အသားမွ်င္ေတြနဲ့ အရြတ္ေတြကိုပါ ထိခိုက္ေစျပီး သြားယိုင္နဲ့တာေတြ၊ သြားနဲ့ သြားဖံုးၾကားမွာ အေခါင္းေပါက္ျဖစ္လာေတြ ျဖစ္တတ္ပါတယ္။ ေနာက္ဆံုးမွာ သြားကၽြတ္ထြက္တာ၊ သြားဖံုးမွာ အနာျဖစ္တာေတြ အထိျဖစ္တတ္ပါတယ္။

သြားဖံုးမ်ား ေယာင္ေနျခင္း ဟာ ေသြးကင္ဆာ၊ ကိုယ္၀န္ေဆာင္မ်ား၊ ဗိုက္တာမင္စီ ခ်ဳိတဲ့သူမ်ား ၊ သြားဖံုးႏွင့္ သြားေျခေယာင္ေသာ သူမ်ားတြင္လည္း ျဖစ္တတ္ပါတယ္။

ေဗလံုး

Hodgkin lymphoma ၊ ေသြးကင္ဆာ ၊ Lupus erythemtosus ၊ ေသြးမတိတ္ေသာ ေရာဂါမ်ား ၊ ရိုးတြင္းခ်ဥ္စီမွာ ေသြးနွင့္ဆိုင္ေသာ ပစၥည္းမ်ား မထုတ္လုပ္နိုင္ေသာ ေသြးအားနည္းေရာဂါမ်ားတြင္ ေဗလံုးၾကီးေနတတ္ပါတယ္။

ေသြးေခ်ဥျခင္း

အေၾကာင္းအမ်ဳိးမ်ဳိးေၾကာင့္ ေသြးတိတ္ေစေသာ အရာ ( platelets ) နည္းေနေသာ အေျခအေနမ်ားတြင္ ခႏၶာကိုယ္အနွ့ံအျပား၌ ေသြးေျခဥကေလးမ်ား (အနီေရာင္ အစက္အေပ်ာက္ ကေလးမ်ား ) ထြက္တတ္ပါတယ္။

ေဆာင္ရန္ ေရွာင္ရန္မ်ား

သြားဖံုးမွာသာမက တျခားေနရာမ်ားကပါ အလုိအေလွ်ာက္ ေသြးထြက္ေနျပီးဆိုရင္ေတာ့ သင့္ရဲ့ မိသားစု ဆရာ၀န္နဲ့ တုိင္ပင္သင့္ပါတယ္။ ဒါမွမဟုတ္ သြားဖံုးတခုတည္းက ေသြးထြက္ေနတယ္ဆိုရင္ေတာ့ သြားႏွင့္ခံတြင္းကို ေကာင္းမြန္သန္႕ရွင္းေအာင္ထားတာဟာ သြားေသြးယိုစိမ့္တာကို ကာကြယ္ဖို႕နဲ့ကုသဖို႕ အေကာငး္ဆံုး နည္းလမ္းတရပ္ပါပဲ။ ဒါေၾကာင့္ သင့္ရဲ့သြားေတြကို သြားတိုက္ေဆးနဲ႕ မနက္တၾကိမ္ ၊ ညအိမ္ရာ၀င္တၾကိမ္ အနည္းဆံုးတိုက္သင့္ျပီး တၾကိမ္တိုက္လွ်င္လည္း နွစ္မိနစ္ခန္႕ၾကာေအာင္ တိုက္ေပးရပါမယ္။

သြားတိုက္တဲ့အခါ သင့္သြားဖံုးေတြ ေသြးထြက္တာတတ္တယ္ဆိုရင္ေတာ့ သင္သြားတိုက္တာ ၾကမ္းမၾကမ္း၊ သင့္ရဲ့ သြားဖံုးေတြကိုၾကြတက္လာေစျပီး ေအာက္က သြားေျခေတြ ေပၚလာေအာင္ သင္္တိုက္မိသလား ဆိုတာကို အနည္းငယ္ စမ္းစစ္ဖို႕လိုပါလိမ့္မယ္။ တကယ္လို႕ျပဳမူမိခဲ့မယ္ ဆိုရင္ေတာ့ အဲဒီအက်င့္ကေလးကို ေဖ်ာက္ျပီး မွန္ကန္တဲ့ သြားတိုက္နည္းအတိုင္း တိုက္သင့္ပါတယ္။

သြားတိုက္ျခင္းက သြားမ်ားကို သန္႕ရွင္းေစဖို႕ တခုတည္းေသာ နည္းလမ္းျဖစ္သလို သြားမ်ားၾကားကို သန္႕ရွင္းဖို႕လည္း အလြန္ အေရးၾကီးပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ သြားမ်ားၾကားကို သန္႕ရွင္းေစဖို႕ သြားၾကားထိုးတဲ့ၾကိဳး ကေလးမ်ားကို အသံုးျပဳျပိး သန့္ရွင္းနိုင္ပါတယ္။ သင့္မွာ အျခားေသာ ေရာဂါမ်ားမရွိပဲ သြားနဲံ သြားဖံုးဆိုင္ရာ ေရာဂါေၾကာင့္ သြားေသြးထြက္ခဲ့ရင္ေတာ့ သြားတိုက္ျခင္း သြားၾကားထိုးတဲ့ၾကိဳးနဲ့ သြားၾကားထိုးျခင္းတို႕ဟာ ေသြးဆက္ထြက္နိုင္ေပမယ့္ ေနာင္ျဖစ္မဲ့ျပသနာမ်ားကို ေက်ာ္လႊားနိုင္ဖို႕ ဆရာ၀န္နဲ့တိုင္ပင္ျပီး ဆက္လုပ္သင့္ပါတယ္။ သြားတိုက္ျပီးေသာအခါ ပလုတ္က်င္းျခင္း၊ ခံတြင္းနံ႕ေမႊးေစေသာ ပစၥည္းမ်ားကို သံုးျခင္းဟာလည္း သြားမ်ားၾကားမွာ ကပ္တြယ္ေနတဲ့ အစာမ်ားကို ဖယ္ရွားေပးတာေၾကာင့္ အက်ဳိးရွိေစပါတယ္။

သြားဖံုးေသြးယိုစိမ့္ မႈ မျဖစ္ေအာင္ ကာကြယ္မယ္ဆိုရင္

ခံတြင္းသန္႕ရွင္းမႈကို ေန႕စဥ္မျပတ္ျပဳလုပ္ျပီေနာက္ သၾကားလံုး၊ ေခ်ာကလက္၊ အခ်ဳိရည္ စေသာ အခ်ဳိမ်ားသည့္ အစားအေသာက္မ်ားကို ေလွ်ာ့စားျခင္း၊ ၊ ေကာ္ဖီ လက္ဘက္ရည္ထဲသို႕ သၾကားမ်ားမ်ား ထည့္ေသာက္ျခင္း မ်ားကို ေလွ်ာင္က်ဥ္သင့္ပါတယ္။ အစာတခုႏွင့္ တခုၾကားတြင္ အစာေျပစားျခင္း မ်ားကလည္း သြားဖံုးေယာင္ျခငး္ကို တဖက္တလမ္းမွ အားေပးေသာေၾကာင့္ ထိုသို႕စားေသာက္ျခင္းကိုလည္း ဆင္ျခင္သင့္ပါတယ္။

ေဆးလိပ္ေသာက္ျခင္းဟာ ေသြးထဲမွာရွိတဲ့ ေအာက္ဆီဂ်င္ပမာဏကို နည္းပါးေစျပီး သြားဖံုးမ်ားက ိုမာေက်ာေစကာ သြားဖံုးက်န္းမာမႈကို ထိခိုက္ေစပါတယ္။ ေဆးလိပ္ ေသာက္သည့္ ပမာဏကိုေလွ်ာ့ခ်ျခင္း ၊ျဖစ္နိုင္လွ်င္ ေဆးလိပ္ ျဖတ္ျခင္းက သြားဂ်ီးတက္ျခင္းကို ကာကြယ္ေပးသည့္ အျပင္ ဘက္တီးရီးယားမ်ား ခိုေအာင္းနိုင္ေသာ အလႊာတခုျဖစ္ေပၚမႈကိုလည္း ေနွာင့္ေႏွးေစပါတယ္။

အကယ္၍မ်ားသင္ဟာ အံကပ္ တပ္ထားရတဲ့သူျဖစ္ျပီး သင့္ရဲ့ အံကပ္ဟာ သင္နဲ့ အဆင္မေျပေသးဘူးဆိုရင္ေတာ့ သင့္ရဲ့ ဆရာ၀န္နဲ့တိုင္ပင္သင့္ပါတယ။္ တကယ္လို အဲဒီ ျပသနာကိုလစ္လွ်ဴရႈခဲ့မယ္ဆိုရင္ သင့္ရဲ့ အံကပ္ဟာ သြားဖံုးနဲ့ပြတ္တိုက္မိျပီး အနာျဖစ္ကာ ပိုး၀င္ေရာက္ဖို႕ အခြင့္အလမ္းပိုမ်ားလာပါလိမ့္မယ္။

သင္ဟာ သင့္ရဲ့ သြားဆရာ၀န္နဲ့ အနည္းဆံုးတနွစ္ကိုတၾကိမ္ ၊ တကယ္လို႕မ်ားသင့္မွာ သြားနဲ့ခံတြင္းဆိုင္ရာ ျပသနာတခုခုရွိခဲ့မယ္ဆိုရင္ေတာ့ တႏွစ္ကို တၾကိမ္ထက္ပိုျပီး သြားေရာက္ကာ သင့္ က်န္းမာေရးအတြက္ တိုင္ပင္သင့္ပါတယ။္

မြန္းသက္ပန္ (ေဆး-၁)

Read More...

Collapse...

How to prevent bird-flu infecting human

လူသို႔ ၾကက္ငွက္တုပ္ေကြးေရာဂါ ကူးစက္မႈ မျဖစ္ပြားေအာင္ ကာကြယ္ေရး
ႏႈိးေဆာ္ခ်က္ (၁) ႏွင့္ (၂)

1. ၾကက္ငွက္တုပ္ေကြးေရာဂါသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံအပါအ၀င္ ကမာၻ႔ႏိုင္ငံေပါင္း ၅၀ ေက်ာ္တြင္ ျဖစ္ပြားလ်က္ရွိပါသည္။ ေဆာင္းခို ေရေပ်ာ္ငွက္မ်ားမွတဆင့္ တစ္ပိုင္တစ္ႏိုင္ ေမြးျမဴထားေသာ ၾကက္၊ ဘဲ၊ ငွက္မ်ား၊ စီးပြားျဖစ္ ေမြးျမဴထားေသာ ၾကက္၊ ဘဲ၊ ငွက္မ်ားသို႔ ကူးစက္ပ်ံ႔ႏွံ့ရံုသာမက ခို၊ က်ီးကန္း၊ စာကေလး၊ ၾကက္တူေရြး စသည့္ ငွက္မ်ားႏွင့္ ၀က္၊ ေၾကာင္၊ က်ား စသည့္ တိရစာၦန္မ်ားသို႔ပါ ေရာဂါကူးစက္ ေသဆံုးလ်က္ရွိပါသည္။


2. ထိုမွတစ္ဆင့္ ၾကက္ငွက္တုပ္ေကြးေရာဂါ လူသို႔ကူးစက္မႈေၾကာင့္ ႏိုင္ငံ ၁၂ ႏိုင္ငံတြင္ ေရာဂါျဖစ္ပြားျခင္း၊ ေသဆံုးျခင္းမ်ား ျဖစ္ေပၚလ်က္ ရွိပါသည္။ ေရာဂါျဖစ္ပြားလွ်င္လည္း ေသဆံုးမႈ ၆၀ ရာခိုင္ႏႈန္းခန့္ ရွိပါသည္။ ေရာဂါျဖစ္ပြားေနေသာ ၾကက္၊ ဘဲ၊ ငွက္မ်ား၊ ေရာဂါျဖစ္ပြားေသဆံုးေသာ ၾကက္၊ ဘဲ၊ ငွက္မ်ားႏွင့္ ၄င္းတို႔၏ အသား၊ ဥ၊ မစင္အညစ္အေၾကးမ်ားႏွင့္ အျခား ငွက္ထြက္ပစၥည္းမ်ားကို ထိေတြ႔ ကိုင္တြယ္ရာမွ လူသို႔ေရာဂါ ကူးစက္ခံရျခင္း ျဖစ္ပါသည္။ ေရာဂါကူးစက္ ေသဆံုးသူမ်ားတြင္ ကေလးမ်ားႏွင့္ က်န္းမာေသာ လူငယ္၊ လူရြယ္အမ်ားစုျဖစ္ပါသည္။


3. သုိ႔ျဖစ္ပါ၍ ျပည္သူမ်ားသို႔ ၾကက္ငွက္တုပ္ေကြးေရာဂါ ကူးစက္ျပန္႔ပြားမႈ မရွိေအာင္ ကာကြယ္ေရးအတြက္ ေအာက္ပါအခ်က္မ်ားကို လိုက္နာေဆာင္ရြက္ၾကပါရန္ ႏႈိးေဆာ္အပ္ပါသည္။



(က) ၾကက္၊ ဘဲ၊ ငွက္၊ ၀က္မ်ားကို ေရာေႏွာ ေမြးျမဴျခင္းမွ ေရွာင္ၾကဥ္ရန္၊
(ခ) မိမိတို႔ အိမ္အတြင္း (သို႔မဟုတ္) အိမ္ေအာက္တြင္ ၾကက္၊ ဘဲ၊ ငွက္မ်ား ေမြးျမဴျခင္းမွ ေရွာင္ၾကဥ္ရန္၊
(ဂ) ၾကက္၊ ဘဲ၊ ငွက္ ေမြးျမဴသူမ်ားသည္ ေမြးျမဴေရးႏွင့္ ေရလုပ္ငန္း ၀န္ႀကီးဌာနက ထုတ္ျပန္ထားေသာ ဇီ၀လံုျခံဳမႈ နည္းစနစ္ႏွင့္အညီ ေဆာင္ရြက္ရန္၊
(ဃ) လူအမ်ား ေနထိုင္ရာႏွင့္ ၾကက္၊ ဘဲ၊ ငွက္ေမြးျမဴရာ ေနရာမ်ားသို႔ ေတာရိုင္းငွက္မ်ား၊ ခို၊ က်ီးကန္း၊ စာကေလးမ်ား မလာေရာက္ေစရန္အတြက္ ခိုစာေကြ်းျခင္း၊ စပါးႏွံအတြဲခ်ိတ္ျခင္း၊ အစားအစာေကြ်းျခင္းကို ေရွာင္ၾကဥ္ရန္၊
(င) အထူးသျဖင့္ ကေလးမ်ားကို ၾကက္၊ ဘဲ၊ ငွက္မ်ားႏွင့္ ထိေတြ႔ ကိုင္တြယ္ျခင္း မျပဳလုပ္ေစရန္၊
(စ) ေရာဂါပိုးမ်ားသည္ ေရထဲတြင္ ၾကာရွည္စြာ အသက္ရွင္သန္ႏိုင္သျဖင့္ ကေလးမ်ားအား ေရကန္မ်ား၊ အထူးသျဖင့္ ဘဲေမြးကန္မ်ားတြင္ ေရကူးျခင္း၊ ေဆာ့ကစားျခင္းမ်ား မျပဳလုပ္ေစရန္၊
(ဆ) ၾကက္ငွက္ အရွင္၊ အေသ၊ အသား၊ ေသြး၊ ဥ၊ အရိအရြဲႏွင့္ ေမြးမ်ားတြင္ ေရာဂါပိုး ပါရွိႏိုင္သျဖင့္ ကိုင္တြယ္ ေဆာင္ရြက္ၿပီးလွ်င္ၿပီးခ်င္း လက္မ်ားကို ဆပ္ျပာႏွင့္ သန္႔ရွင္းေသာေရျဖင့္ စင္ၾကယ္စြာ ပြတ္တိုက္ေဆးေၾကာရန္၊
(ဇ) ၾကက္၊ ဘဲ၊ ငွက္မ်ား၏ မစင္တြင္ ေရာဂါပိုး အေျမာက္အျမား ပါရွိေသာေၾကာင့္ ၾကက္၊ ဘဲ၊ ငွက္မ်ား၏ မစင္ကို လက္ျဖင့္ ထိေတြ႔ကိုင္တြယ္ျခင္းမွ ေရွာင္ၾကဥ္ရန္ႏွင့္ အကာအကြယ္ပစၥည္း သံုး၍ စနစ္တက် စြန္႔ပစ္ရန္၊
(ဈ) ေရာဂါရေနေသာ (သို႔မဟုတ္) ေသဆံုးေနေသာ ၾကက္၊ ဘဲ၊ ငွက္မ်ားကို ေတြ႔ရွိပါက ေရာဂါ မကူးစက္ေစရန္ လက္အိတ္စြပ္ျခင္း၊ ႏွာေခါင္းစည္းတပ္ျခင္း၊ ရင္ကာခါးစည္း (Apron) ၀တ္ဆင္ျခင္း အစရွိေသာ အကာအကြယ္ပစၥည္းမ်ား အသံုးျပဳၿပီးမွသာ ကိုင္တြယ္ျခင္း၊ ျမွပ္ႏွံျခင္း၊ ဖ်က္ဆီးျခင္း၊ သက္ဆုိင္ရာသုိ႔ေပးပို႔ျခင္း ျပဳလုပ္ရန္၊
(ည) ၾကက္ငွက္တုပ္ေကြးေရာဂါ ျဖစ္ပြားရာ ေဒသတြင္ ေနထိုင္သူမ်ားသည္ ၾကက္ၿခံမ်ား၊ ၾကက္ဘဲဒိုင္မ်ား၊ ၾကက္ငွက္သတ္ေသာ ေနရာမ်ားသို႔ သြားေရာက္ျခင္း မျပဳရန္၊
(ဋ) ၾကက္ငွက္တုပ္ေကြးေရာဂါ ျဖစ္ပြားရာေဒသတြင္ ေနထိုင္သူမ်ားႏွင့္ အဆိုပါေဒသသို႔ သြားေရာက္ခဲ့သူမ်ား၌ ႏွာေစး၊ ေခ်ာင္းဆိုး၊ ဖ်ားနာ၊ တုပ္ေကြးေရာဂါ ကဲ့သို႔ေသာ လကၡဏာမ်ား ေပၚေပါက္လာလွ်င္ နီးစပ္ရာ က်န္းမာေရး ဌာနသို႔ အျမန္ဆံုးသြားေရာက္ ကုသမႈခံယူရန္။


4. သုိ႔ျဖစ္ပါ၍ ျပည္သူမ်ားသို႔ ၾကက္ဘဲငွက္မ်ားကို ကိုင္တြယ္ခ်က္ျပဳတ္စားသံုးသူမ်ားသည္ ၾကက္ငွက္တုပ္ေကြးေရာဂါ ကူးစက္မႈမွ ကာကြယ္ရန္အတြက္ ေအာက္ပါအခ်က္မ်ားကို လိုက္နာေဆာင္ရြက္ၾကပါရန္ ႏိႈးေဆာ္အပ္ပါသည္။

   
   (က) ေရာဂါေၾကာင့္ ေသဆံုးေသာ ၾကက္၊ ဘဲ၊ ငွက္မ်ားႏွင့္ အေၾကာင္းမသိဘဲ ေသဆံုးေနေသ ၾကက္၊ ဘဲ၊ ငွက္မ်ားကို စားသံုးျခင္းမွ ေရွာင္ၾကဥ္ရန္၊
   (ခ) ေတာငွက္မ်ားႏွင့္ ေဆာင္းခိုေရေပ်ာ္ငွက္မ်ားကို စားသံုးျခင္းမွ ေရွာင္ၾကဥ္ရန္၊
   (ဂ) ၾကက္၊ ဘဲ၊ ငွက္တို႔၏ အသား၊ ေသြးႏွင့္ ဥမ်ားကို ေသခ်ာစြာ က်က္ေအာင္ ခ်က္ျပဳတ္ၿပီးမွ စားသံုးရန္၊
   (ဃ) ၾကက္၊ ဘဲ၊ ငွက္တို႔၏ အသားႏွင့္ ဥမ်ားကို အစိမ္းစားျခင္း၊ မက်က္တက်က္ ခ်က္ျပဳတ္စားျခင္းတို႔မွ ေရွာင္ၾကဥ္ရန္၊ (ခ်က္ျပဳတ္ရာတြင္ အသားႏွင့္ ဥအတြင္း အပူခ်ိန္ ၇၀ ဒီဂရီ စင္တီဂရိတ္ေရာက္မွ ပိုးေသပါသည္။)
   (င) ခ်က္ျပဳတ္ၿပီး အသားမ်ားကို အခ်ိန္ၾကာျမင့္စြာ ထားသို၍ စားသံုးျခင္းမွ ေရွာင္ၾကဥ္ရန္၊
   (စ) ၾကက္၊ ဘဲ၊ ငွက္ အသားစိမ္းမ်ားႏွင့္ ဥမ်ားကို ဟင္းသီးဟင္းရြက္မ်ားႏွင့္ ေရာ၍ သယ္ေဆာင္ျခင္း၊ ထားသိုျခင္းမျပဳရန္၊
   (ဆ) ၾကက္၊ ဘဲ၊ ငွက္ အသားစိမ္းမ်ားကို ခ်က္ၿပီးဟင္းလ်ာမ်ားႏွင့္ အတူတကြ သိမ္းဆည္းျခင္း မျပဳရန္၊
   (ဇ) စဥ္းတီတံုးႏွင့္ ဓားကို အသံုးျပဳရာတြင္ ဟင္းသီးဟင္းရြက္မ်ားကို ပထမ လွီးၿပီးမွသာ အသားမ်ား ခုတ္ထစ္ရန္အတြက္ အသံုးျပဳရန္၊
   (ဈ) အသားမ်ားကို ခုတ္ထစ္ရာတြင္ သံုးေသာ စဥ္းတီတံုး၊ ဓားႏွင့္ အသားစိမ္းထည့္ေသာ အိုး၊ ခြက္၊ ပန္းကန္တို႔ကို ဆပ္ျပာႏွင့္ သန္႔ရွင္းေသာေရျဖင့္ စင္ၾကယ္စြာ ေဆးေၾကာရန္၊
   (ည) အသားမ်ားကို ကိုင္တြယ္ခုတ္ထစ္ၿပီးလွ်င္ လက္ကို ဆပ္ျပာႏွင့္ သန္႔ရွင္းေသာေရျဖင့္ ေသခ်ာစြာ စင္ၾကယ္ေအာင္ ေဆးေၾကာရန္၊
   (ဋ) အသားမ်ားကို ခုတ္ထစ္ရာမွ ထြက္လာေသာ ေဘးထြက္ပစၥည္းမ်ားတြင္ ေရာဂါပိုး ပါရွိႏိုင္သျဖင့္ လူ၊ အိမ္ေမြး သတၱ၀ါမ်ားႏွင့္ ငွက္မ်ားသို႔ ကူးစက္မႈ မရွိေစေရးအတြက္ စနစ္တက် စြန္႔ပစ္ရန္၊
   (ဌ) မသန္႔ရွင္းေသာေရတြင္ ေရာဂါပိုးမ်ား ပါရွိေနသျဖင့္ အစားအစာ ခ်က္ျပဳတ္ေဆးေၾကာရာတြင္ သန္႔ရွင္းေသာေရကိုသာ အသံုးျပဳရန္။

   
   

လက္ကို သန္႔ရွင္းေအာင္ ေဆးေၾကာျခင္းသည္ ကူးစက္ေရာဂါမ်ား မျဖစ္ပြားေအာင္ ကာကြယ္ျခင္းျဖစ္သည္။

က်န္းမာေရး၀န္ႀကီးဌာန

(၂၀၀၇ ဒီဇင္ဘာလ ၁၈-ရက္ ႏွင့္ ၂၀-ရက္ ေန႔ထုတ္ ျမန္မာ့အလင္းသတင္းစာမ်ားမွ)

Read More...

Collapse...

First Human Bird Flu Case in Myanmar

၁၈၊ ၁၂၊ ၂၀၀၇

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ၾကက္ငွက္တုပ္ေကြးေရာဂါ လူကို ကူးစက္ေၾကာင္း ေတြ႔ရွိ

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ၾကက္ငွက္တုပ္ေကြး ေရာဂါပိုး လူကိုကူးစက္ေၾကာင္း က်န္းမာေရး ၀န္ႀကီးဌာနက အတည္ျပဳေျပာၾကားသည္။ ရွမ္းျပည္နယ္ (အေရွ႕ပိုင္း) က်ိဳင္းတံုၿမိဳ႕နယ္ရွိ အသက္ ၇-ႏွစ္အရြယ္ အမ်ိဳးသမီးတစ္ဦး ကူးစက္ခံရျခင္း ျဖစ္ေၾကာင္း သိရွိရသည္။

ၿပီးခဲ့သည့္ ႏို၀င္ဘာလလယ္ခန္႔က ၾကက္မ်ားတြင္ တုပ္ေကြးေရာဂါ က်ေရာက္ၿပီးေနာက္ ဆက္လက္ ေစာင့္ၾကည့္ေလ့လာမႈမ်ား ျပဳလုပ္စဥ္ အဆိုပါ လူနာကို ေတြ႔ရွိခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။ ထိုအမ်ိဳးသမီးငယ္သည္ ၂၀၀၇ ခုႏွစ္၊ ႏို၀င္ဘာ ၂၁ ရက္တြင္ အဖ်ားတက္ျခင္း၊ ေခါင္းကိုက္ျခင္း စသည့္ ေ၀ဒနာမ်ား စတင္ခံစားရၿပီး ႏို၀င္ဘာ ၂၇ ရက္တြင္ ေဆးရံုတင္ရသည္။ ယခုအခါတြင္ ျပန္လည္ သက္သာလာၿပီျဖစ္သည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံ အမ်ိဳးသား က်န္းမာေရး ဓါတ္ခြဲခန္း ႏွင့္ ထိုင္းႏိုင္ငံရွိ အမ်ိဳးသား က်န္းမာေရး ဌာနတို႔၏ စမ္းသပ္ခ်က္မ်ားတြင္ ၾကက္ငွက္တုပ္ေကြး ေရာဂါပိုး (H5N1 ဗိုင္းရပ္စ္ပိုး) ေတြ႔ရွိသည္။ ကမာၻ႕က်န္းမာေရးအဖြဲ႔ ႏွင့္ လက္တြဲလုပ္ကိုင္ေနသည့္ ဂ်ပန္ႏိုင္ငံ အမ်ိဳးသား ကူးစက္ေရာဂါ ဌာနကလည္း အဆိုပါ စမ္းသပ္ခ်က္ကို ထပ္မံအတည္ျပဳေပးသည္။

က်န္းမာေရး ၀န္ႀကီးဌာန၊ ေမြးျမဴေရးႏွင့္ ေရလုပ္ငန္း ၀န္ႀကီးဌာန ႏွင့္ ကမာၻ႔က်န္းမာေရး အဖြဲ႔တို႔မွ ပုဂၢိဳလ္မ်ား ပါ၀င္ေသာ အဖြဲ႔က ေရာဂါျဖစ္ပြားရျခင္း အေၾကာင္းရင္းကို သိရွိႏိုင္ရန္ ကြင္းဆင္း စံုစမ္းလွ်က္ရွိသည္။ ကနဦး ေတြ႔ရွိခ်က္မ်ားအရ ေရာဂါလကၡဏာမ်ား မျပမီ အခ်ိန္တြင္ ထိုအမ်ိဳးသမီး၏ အိမ္ပတ္၀န္းက်င္၌ ၾကက္မ်ားေသဆံုးမႈ ရွိခဲ့သည္။ ယေန႔အခ်ိန္အထိ ထိုအမ်ိဳးသမီး ႏွင့္ ေတြ႔ထိမႈရွိေသာ လူမ်ားမွာ က်န္းမာေရး ေကာင္းမြန္လ်က္ရွိေၾကာင္း ႏွင့္ ေစာင့္ၾကည့္ေလ့လာမႈမ်ား ဆက္လက္ျပဳလုပ္ရာတြင္ ေရာဂါကူးစက္ခံရသူ ထပ္မံ မေတြ႔ရွိေၾကာင္း သိရွိရသည္။

ကမာၻ႔က်န္းမာေရး အဖြဲ႔၏ ၁၄ ဒီဇင္ဘာ ၂၀၀၇ ရက္စြဲပါ ထုတ္ျပန္ခ်က္ ကို ဘာသာျပန္ ေဖာ္ျပျခင္း ျဖစ္ပါသည္။

Read More...

Collapse...

Hyperthyroidism & Medicine

သိုင္းရိုက္ေဟာ္မုန္းမ်ားျခင္းႏွင့္ေဆးပညာ

သိုင္းရိုက္ေဟာ္မုန္းမ်ားျခင္းဆိုတာ

က်န္းမာေသာလူမ်ားတြင္ သိုင္းရိုက္ဂလင္းသည္ ခႏၶာကိုယ္အတြက္ အေရးႀကီးေသာ သက္ေရာက္မႈမ်ားေပးသည့္ T4ႏွင့္T3 ေဟာ္မုန္းႏွစ္မ်ိဳးကို မွန္ကန္ေသာပမာဏ ေပးသည္။ ဒီေဟာ္မုန္းႏွစ္မ်ိဳးက ခႏၶာကိုယ္ရဲ႕ျဖစ္ပ်က္မႈ ျဖစ္စဥ္ေတြကို ထိန္းခ်ဳပ္ေပးပါသည္။ ႏွလံုးအပါအ၀င္ အျခားကုိယ္တြင္းကလီစာေတြကိုလည္း ထိန္းခ်ဳပ္ေပးပါေသးသည္။ သိုင္းရိုက္ေဟာ္မုန္းမ်ားျခင္း ဆိုသည္မွာ သိုင္းရိုက္ဂလင္းမွ ေဟာ္မုန္းမ်ား လြန္ကဲစြာ ထုတ္လုပ္ျခင္းျဖစ္ပါသည္။

သိုင္းရိုက္ေဟာ္မုန္းက ခႏၶာကိုယ္ရဲ႕တစ္သွ်ဴးေတြအေပၚ သက္ေရာက္မႈလြန္ကဲလာေသာအခါ သိုင္းရိုက္ေဟာ္မုန္းမ်ားျခင္းဟူေသာ အေျခအေနျဖစ္ေပၚလာပါသည္။ ခႏၶာကိုယ္ရဲ႕ျဖစ္ပ်က္မႈ မ်ားျပားလာသည္နဲ႔အမွ် လူနာသည္ ပတ္၀န္းက်င္မွာရွိေသာ လူမ်ားထက္ ပိုပူသည္ဟု ခံစားေနရတတ္ၿပီး မ်ားမ်ားစားေသာ္လည္း ကိုယ္အေလးခ်ိန္က တျဖည္းျဖည္းနဲ႔ က်လာတတ္ပါတယ္။ လူနာရဲ႕ စားခ်င္စိတ္မ်ားမႈေႀကာင့္ အေလးခ်ိန္ကလည္း တက္တတ္သျဖင့္ အေလးခ်ိန္ တက္ျခင္း၊က်ျခင္းကိုေတာ့ ပံုေသေျပာလို႔ မရႏိုင္ပါ။ သိုင္းရိုက္ေဟာ္မုန္းမ်ားေနတဲ့ လူနာေတြက တေန႔တာကုန္ဆံုးသြားတဲ့ အခ်ိန္ေတြမွာ အရမ္းပင္ပန္းတတ္ေပမယ့္ ႏွစ္ႏွစ္ၿခိဳက္ၿခိဳက္လည္း အိပ္မေပ်ာ္တတ္ပါဘူး။ လက္တုန္ျခင္း၊ ႏွလံုးခုန္ မူမမွန္ျခင္းမ်ားလည္း ျဖစ္ႏိုင္ပါသည္။ ထိုလူနာေတြက စိတ္အလုိမက်ျဖစ္တတ္ၿပီး အလြယ္တကူလည္း ၀မ္းနည္းတတ္ပါသည္။ ေရာဂါပိုမိုျပင္းထန္လာပါက အသက္ရွဴႏႈန္းျမန္ျခင္း၊ ရင္ဘတ္နာက်င္ျခင္း ႏွင့္ ႀကြက္သားမ်ား အားနည္းျခင္းတို႔ ျဖစ္တတ္ပါသည္။ ေရာဂါလကၡဏာေတြက ျဖည္းျဖည္းခ်င္း ျဖစ္ေပၚလာသည့္အတြက္ လူနာသည္ ေရာဂါျပင္းထန္လာမွသာ သတိျပဳမိတတ္ႀကပါသည္။ သက္ႀကီးရြယ္အိုေတြမွာဆိုလွ်င္ လကၡဏာမ်ား ျပေလ့မရွိဘဲ ကိုယ္အေလးခ်ိန္က်ျခင္းနဲ႔ စိတ္ဓာတ္က်ျခင္းတို႔ကိုသာ ခံစားရတတ္ပါသည္။

သိုင္းရို္က္ေဟာ္မုန္းမ်ားျခင္း၏လကၡဏာမ်ား

• ရင္တုန္ျခင္း
• အပူဒဏ္မခံႏို္င္ျခင္း
• စိုးရိမ္မႈလြန္ကဲျခင္း
• အိပ္မေပ်ာ္ျခင္း
• အသက္ရွဴရခက္ခဲျခင္း
• ဓမၼတာနည္းျခင္းႏွင့္ထိန္ျခင္း
• ပင္ပန္းႏြမ္းနယ္ျခင္း
• မႀကာခဏ၀မ္းသြားျခင္း
• ႏွလံုးခုန္ျမန္ျခင္း
• လက္တုန္ျခင္း
• ကိုယ္အေလးခ်ိန္က်ျခင္း
• ႀကြက္သားအားနည္းျခင္း
• အေရျပားပူ၍စြတ္စိုျခင္း
• ဆံပင္ကၽြတ္ျခင္း
• မ်က္လံုးျပဴးျခင္း

အျဖစ္မ်ားေသာေက့စ္

သိုင္းရိုက္ေဟာ္မုန္းကို မ်ားေစေသာ အဓိကအခ်က္ကေတာ့ ဂေရ႕ေရာဂါ (Graves disease) ပဲျဖစ္ပါသည္။ ေရာဂါကို ပထမဆံုးေတြ႕ရွိေသာ အိုင္းရစ္လူမ်ိဳး ဆရာ၀န္ရဲ႕ နာမည္ကို အစြဲျပဳၿပီး မွည့္ေခၚထားတာပါ။ ဂေရ႕ေရာဂါကို သိုင္းရိုက္ဂလင္းႀကီးျခင္း (လည္ပင္းႀကီးျခင္း)ကို ႀကည့္ျခင္းအားျဖင့္ သိရွိႏိုင္ပါသည္။ ဂေရ႕ေရာဂါသည္ autoimmune ေရာဂါတစ္မ်ိဳးျဖစ္ပါသည္။ လူနာရဲ႕immune systemက ၄င္းရဲ႕သိုင္းရိုက္ဂလင္းကို ခုခံေသာေႀကာင့္ ျဖစ္ေပၚလာရပါသည္။ ဂေရ႕ေရာဂါတြင္ ထင္ရွားတဲ့အပိုင္း၃ပိုင္း ရွိပါသည္။

1. သိုင္းရိုက္ဂလင္း သာမန္ထက္ ပိုမိုအလုပ္လုပ္ျခင္း

2. မ်က္လံုးနားတ၀ိုက္ရွိ တစ္သွ်ဴးမ်ား ေယာင္ရမ္းျခင္း

3. ေျခေထာက္မွာရွိေသာ အေရျပားမ်ား ထူလာျခင္း တို႔ျဖစ္ပါသည္။

ဂေရ႕ေရာဂါနဲ႔ လူနာအမ်ားစုမွာေတာ့ သိသာထင္ရွားတဲ့ မ်က္လံုးေယာင္ျခင္းေတြ မပါ၀င္ပါဘူး။ သူတို႔မ်က္လံုးေတြက အလိုမက်တဲ့ အသြင္ရွိေနတတ္ျခင္း သို႔မဟုတ္ တစံုတခုကို စူးစိုက္ႀကည့္ေနတဲ့ အသြင္ရွိတတ္ပါသည္။ ဂေရ႕ေရာဂါျဖစ္ေနတဲ့ လူ၂၀တြင္ တစ္ေယာက္ႏႈန္းသာ ပိုမိုဆိုး၀ါးတဲ့ မ်က္စိျပႆနာကို ခံစားရပါသည္။ ၄င္းတို႔မွာ မ်က္လံုးမ်ားေဖာင္းျခင္း၊ ျပင္းထန္စြာ ေယာင္ယမ္းျခင္း၊ ျမင္ကြင္းႏွစ္ထပ္ျဖစ္ျခင္း၊ အျမင္ေ၀၀ါးျခင္းတို႔ ျဖစ္ပါသည္။ ဒီျပင္းထန္တဲ့ ျပႆနာေတြကို မသိရွိ၍ မကုသႏိုင္ပါက မ်က္စိကို ထိခိုက္ႏိုင္ၿပီး မ်က္လံုးကြယ္တဲ့အထိ ျဖစ္ႏိုင္ပါသည္။ သိုင္းရိုက္ေဟာ္မုန္းမ်ားျခင္းကို ထိန္းခ်ဳပ္ႏိုင္သည့္အခါ မ်က္စိ၏ျပႆနာေလးေတြလည္း ျဖည္းျဖည္းခ်င္း အဆင္ေျပသြားပါလိမ့္မည္။

ဂေရ႕ေရာဂါ၏လကၡဏာမ်ား

• ဂေရ႕ေရာဂါက အမ်ိဳးသမီးေတြမွာ အမ်ိဳးသားေတြထက္ ပို၍အျဖစ္မ်ားပါသည္။ (ရာခိုင္ႏႈန္းကေတာ့ 8:1 ပါ။)
• ဂေရ႕ေရာဂါတြင္ သိုင္းရိုက္ဂလင္းသည္ အလြန္အမင္း သို႔မဟုတ္ အနည္းငယ္ ႀကီးတတ္ေသာေႀကာင့္ ၄င္းကုိ လည္ပင္းႀကီးေရာဂါလို႔လည္း ေခၚတတ္ႀကပါသည္။
• အသက္ ၃၀ ႏွင့္ ၄၀ ၀န္းက်င္တြင္ ဂေရ႕ေရာဂါ ျဖစ္ပြားႏႈန္း မ်ားတတ္ၿပီး အသက္၅၀ေက်ာ္လွ်င္ေတာ့ ျဖစ္ပြားႏႈန္းနည္းပါသည္။
• ဂေရ႕ေရာဂါက မ်ိဳးရိုးလုိက္တတ္ပါသည္။

အျဖစ္နည္းေသာေက့စ္မ်ား

-သိုင္းရိုက္ဂလင္းတြင္ ေသးငယ္ေသာ အဖုအႀကိတ္ထြက္ျခင္း
-သိုင္းရိုက္ဂလင္းေယာင္ျခင္းေႀကာင့္ သိုင္းရိုက္ေဟာ္မုန္း လြန္ကဲစြာထြက္ျခင္း
-ပံုစံမ်ိဳးစံုနဲ႔ ရႏိုင္ေသာ သိုင္းရိုက္ေဟာ္မုန္း ပါ၀င္သည့္ေဆးမ်ားကို ေသာက္သံုးျခင္း

(က်မက ဒုတိယႏွစ္ေက်ာင္းသူ အဆင့္ပဲ ရွိေသးသည့္အတြက္ တခုခုလြဲမွားခဲ့ေသာ္ ခြင့္လႊတ္ႀကပါရန္။)

Read More...

Collapse...

Plagiarism

Plagiarism ႏွင္႔ပတ္သတ္၍

Term Paper ေတြကို copy-paste လုပ္ထားျခင္း ရွိ မရွိ အသံုးခ်ပရုိဂရမ္တစ္ခုနဲ႔ စစ္ေဆးျပီး စာတမ္းရဲ႔ အဆင္႔အတန္းကို ထိန္းသိမ္းတယ္ဆိုတာကို အကိုစိုးထက္နဲ႔ တစ္ခါစကားေျပာတုန္းမွာ စျပီးသိပါတယ္။ ဘယ္လိုေဆာ႔၀ဲလဲဆိုတာကို စိတ္၀င္တစားရွာၾကည္႔မိေတာ႔ Software for Detecting Plagiarism ဆိုတာကို ေတြ႔တယ္။ ဆရာသံုးေဆာ႔၀ဲပဲလို႔ေျပာရမလားေတာ႔ မသိဘူး။ ဒါေပမယ္႔ ကိုယ္တိုင္လည္း မိမိစာတမ္းကို မိမိျပဳစုေရးသားတဲ႔ စာစုကို စစ္ေဆးလို႔ရပါတယ္။ ပြဲမ၀င္ခင္ ၾကိဳစစ္လို႔ရတယ္ေပါ႔ဗ်ာ။ plagiarized content ေတြပါလို႔ စာတမ္းကို ျပန္ျပင္ေရးရမွာနဲ႔စာရင္ တကယ္ၾကပ္မတ္တဲ႔ တကၠသိုလ္ေတြက ေက်ာင္းသားေတြအတြက္ အသံုး၀င္ပါတယ္။ မိမိအရင္ေရးခဲ႔ဖူးတဲ႔ စာတမ္းက စာသားေတြကိုေတာင္ တခ်ိဳ႔တကၠသိုလ္ေတြမွာ ျပန္လည္ ကူးခ်ခြင္႔ Self-plagiarise လုပ္ခြင္႔မေပးပါဘူး။ စာတမ္းရဲ႔တန္ဖိုး တကၠသိုလ္ရဲ႔ဂုဏ္သိကၡာ အတြက္ Plagiarism နဲ႔ ကင္းလြတ္ဖို႔လိုပါတယ္။
ေနာက္တစ္ခုက Plagiarism ဆိုတာ စာတမ္းဆိုင္ရာ တကၠသိုလ္အသိုင္းအ၀ိုင္းတစ္မ်ိဳးထဲနဲ႔ သက္ဆိုင္တာမဟုတ္ဘူးဆိုတာပါပဲ။ အႏုပညာဆိုင္ရာ စီးပြားေရးဆိုင္ရာ ႏိုင္ငံေရးသေဘာတရား မူ၀ါဒပိုင္းဆိုင္ရာ အစရွိသျဖင္႔ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားနဲ႔ သက္ဆိုင္ပါတယ္။
အရင္ဖတ္မွတ္ထားဖူးတာေတြကို မိမိကိုယ္ပိုင္ own work တစ္ခုအေနနဲ႔ ဖန္တီးတဲ႔ အခါမ်ိဳးမွာ copied idea, copied literature သေဘာမ်ိဴးျဖစ္သြားတတ္ပါတယ္။ တိုက္ရိုက္ ျဖတ္ညွပ္ကပ္ လုပ္ဖို႔ ရည္ရြယ္တာ မဟုတ္ေပမယ္႔လည္း ျဖစ္တတ္တာကိုေျပာတာပါ။ အဲဒီအမ်ိဳးအစားက Unintentional plagiarism ထဲမွာပါပါတယ္တဲ႔။ ရွာဖတ္ၾကည္႔သေလာက္ တကယ္႔ပုဂၢိဳလ္ၾကီးမ်ားလည္း မကင္းခဲ႔ၾကပါဘူးတဲ႔။

Plagirism နဲ႔မကင္းခဲ႔တဲ႔ ကမ ၻာေက်ာ္မ်ား (၀ီကီပီးဒီးယားအဆိုအရ)
Martin Luther King, Bruce Lee, Stephen Ambrose, William H. Swanson, Lyle Menendez, Helen Keller, Dan Brown, Vladimir Putin.
Source: http://en.wikipedia.org/wiki/Plagiarism#Examples_of_purported_or_actual_plagiarism

Plagiarism ဆိုတာနဲ႔ ပတ္သတ္ျပီး အဓိပၸယ္က “အျခားသူတစ္ဦး၏ စိတ္ကူး စာေပ တို႔ကို မိမိပိုင္အျဖစ္ ရယူသံုးစြဲျခင္း ခုိးခ်ျခင္း၊ မူရင္းစာေရးသူ သို႔ စာတမ္းျပဳစုသူကို အသိအမွတ္ျပဳ credit မေပးဘဲ ရယူအသံုးခ်ျခင္း၊ မူရင္း စာေပ စာစု အၾကံဥာဏ္ တို႔ကို တည္းျဖတ္ျပီး မိမိကိုယ္တိုင္ ဖန္တီးမႈအသစ္တစ္ခုအျဖစ္ ေဖာ္ျပေျပာဆိုျခင္း” လို႔ Merriam-Webster Online Dictionary က ဖြင္႔ဆိုထားပါတယ္။ Copyright infringement မူပိုင္ခြင္႔ခ်ိဳးေဖာက္ျခင္းနဲ႔ တူသေယာင္ရွိေပမယ္႔ မူပိုင္ခြင္႔ခ်ိဳးေဖာက္တယ္ဆိုတာမွာ မူပိုင္ရယူထားသူရဲ႔ ခြင္႔ျပဳမႈမပါဘဲ တိုက္ရိုက္ကူးယူသံုးစြဲလိုက္တာပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ ကြာေတာ႔ကြာတယ္ ဒါေပမယ္႔ ဒီဘူတာပဲ ဆိုက္တာပဲလို႔ ေျပာလုိ႔ရတာပါပဲ။

Related Terms:
Plagiarism, Self-plagiarism, Intentional Plagiarism, Unintentional Plagiarism, Online Plagiarism, Blog Plagiarism, Plagiarize, Plagiarism Prevention, Academic Dishonesty or Academic Fraud, Quotation, Citation, Paraphrase, Violation, Consent, Copyright Infringement, Author's Reputation, Intellectual Property

Further Reading:
Wiki
Aboout Plagirism
Learning Center
Plagirism Resource Site
Software for Detecting Plagiarism

အထက္ပါပို႔စ္ႏွင္႔ပတ္သတ္၍
အကိုရဲမြန္၏ အၾကံေပးခ်က္အရ ကြ်န္ေတာ႔္ဘေလာ႔ဂ္တြင္ ေဖာ္ျပျပီးေသာ ပို႔စ္ကို ကြ်န္ေတာ္တို႔ဘေလာ႔ဂ္တြင္ ျပန္လည္တင္ဆက္ပါသည္။

Read More...

Collapse...

Acute Myocardial Infarction - AMI

ႏွလံုးသားေလးေတြ မနာက်င္ၾကေစဖို႕

ကမၻာၾကီးဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္လာသည္ႏွင့္အမွ် လူေတြရဲ႕ ေနထိုင္စားေသာက္မႈပံုစံေတြဟာလည္း ေၿပာင္းလဲလာပါတယ္။ ထိုအခါ ေရာဂါအေပါင္းဟာလဲ မဖိတ္ေခၚဘဲနဲ႕၀င္ေရာက္လာၾကပါတယ္။ အထူးသၿဖင့္ Life Style ေၿပာင္းလဲၿခင္းေၾကာင့္ ၿဖစ္ပြါးရေသာ ေရာဂါေတြထဲမွာ ႏွလံုးေရာဂါ ၊ ေသြးတိုးေရာဂါေတြဟာ လူသားေတြရဲ႕ အသက္ကိုၿခိမ္းေၿခာက္ေနပါတယ္။ Heart Attack လို႕ေခၚတဲ့ ႏွလံုးေရာဂါေၾကာင့္ ဆံုးရႈံးခဲ့ၾကရတဲ့ အသက္ေပါင္းဟာလဲ မနဲလွပါဘူး။ စကၠန္႕ ၊ မိနစ္နဲ႕အမွ် ေသဆံုးေနၾကပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ႏွလံုးသားေလးေတြ က်န္းမာၾကေစဖို႕ ၊ မနာၾကင္ၾကရေစဖို႕ ႏွလံုးေသြးငတ္ၿခင္း ( AMI - Acute Myocardial Infarction ) ၊ ႏွလံုးေသြးေၾကာက်ဥ္းေရာဂါ သို႕မဟုတ္ Heart Attack ေၾကာင္းကို တင္ၿပေပးလိုက္ပါတယ္။

ႏွလံုးေသြးငတ္ၿခင္း ( AMI ) ဆိုတာဘာလဲ
ႏွလံုးေသြးငတ္ၿခင္း ( AMI - Acute Myocardial Infarction ) ကို မ်ားေသာအားၿဖင့္ Heart Attack လို႕သိၾကပါတယ္။ Myocardial Infarction ဆိုတာ Myocardium ( ႏွလံုးၾကြက္သား ) ႏွင့္ Infarction (ေသြးငတ္ၿခင္းေၾကာင့္ ၾကြက္သားမ်ားေသဆံုးၿခင္း ) ဆိုတဲ့ စကားလံုးက တဆင့္လာၿခင္းၿဖစ္ပါတယ္။ တစ္ခါတစ္ရံမွာ AMI ေၾကာင့္မဟုတ္ဘဲ ၊ Sudden Cardiac Death ကဲ့သို႕ အၿခားႏွလံုးေရာဂါေၾကာင့္ ရုတ္တရက္ေသဆံုးၿခင္းမ်ားကိုလဲ Heart Attack လို႕ ေခၚေ၀ၚသံုးစြဲေနၾကပါတယ္။ ကြၽန္ေတာ္တို႕ပတ္၀န္းက်င္မွာ ေန႕စဥ္ႏွင့္အမွ် Heart Attack ကိုခံစားေနရတဲ့ လူနာေတြကို ေတြ႕ေနပါတယ္။ Infarction ဘာေၾကာင့္ရသလဲဆိုရင္ ႏွလံုးၾကြက္သားေတြ ဆီကိုေအာက္စီဂ်င္သယ္ေဆာင္ေပးတဲ့ ေသြးေၾကာေလးေတြ ( Coronary Arteries ) ပိတ္ဆို႕မႈေၾကာင့္ ႏွလံုးၾကြက္သားေတြမွာ ေသြးလံုေလာက္စြာမရေသာေၾကာင့္ၿဖစ္ရတာပါ။ ေသြးလံုေလာက္စြာမရတဲ့အခါ ၾကြက္သားေတြနာၾကင္လာပါတယ္။ေနာက္ဆံုးတြင္ ေသြးလံုး၀မရေတာ့သည္အထိဆိုး၀ါးလာၿပီဆိုရင္ေတာ့ ၾကြက္သားဆဲလ္ေတြေသဆံုးသြားၾကပါတယ္။ ထိုအခါ ႏွလံုးရဲ႕လုပ္ေဆာင္မႈေတြခ်ိဳ႕ယြင္းလာပါတယ္။ ေနာက္ဆံုး လံုး၀ရပ္တန္႕သြားၿပီး အသက္ဆံုးရံႈးရပါေတာ့တယ္။ ေဆးလိပ္ေသာက္ၿခင္း ၊ ေသြးထဲမွာ အဆီဓါတ္မ်ားၿခင္းေတြဟာ ဒီေရာဂါကိုၿဖစ္ေစတဲ့အေၾကာင္းထဲမွာပါ၀င္ပါတယ္။ ေဆးလိပ္ေသာက္ၿခင္းေၾကာင့္ ႏွလံုးေသြးေၾကာနံရံေလးေတြ ပ်က္ဆီးၿပီး ၊ အဆီခဲေလးေတြေၾကာင့္ ေသြးေၾကာေတြပိတ္ဆို႕ရပါတယ္။ ဒီလို အဆီခဲမ်ား ( Cholesterol ) ႏွင့္ Fibrous Tissue ေလးေတြ စုပံုပိတ္ဆို႕မႈကို Atherosclerosis လို႕ေခၚပါတယ္။ ဒီလိုစတင္ပိတ္ဆို႕လာၿပီဆိုရင္ လူုနာဟာ ရင္ဘတ္ေအာင့္လိုက္တာ ဆုိၿပီး ခံစားရတတ္ပါတယ္။ ဒါကို Angina Pectoris လို႕ေခၚပါတယ္။ အစပိုင္းမွာ ေအာင့္လိုက္ေပ်ာက္လိုက္ပါ။ တၿဖည္းၿဖည္း ေသြးေၾကာပိတ္တဲ့ ပမာဏပိုမ်ားလာတာနဲ႕အမွ် ရင္ဘတ္ေအာင့္တဲ့အၾကိမ္အေရအတြက္ ၊ ေအာင့္တဲ့ အခ်ိန္ၾကာၿမင့္စြာခံစားရတတ္ပါတယ္။ ေနာက္ဆံုးမွာေတာ့ Heart Attack ကိုခံစားရပါေတာ့တယ္။

ၿဖစ္ပြားမႈႏႈန္း
၁၉၉၂ ခုႏွစ္ ကမၻာ့က်န္းမာေရးအဖြဲ႕ၾကီးရဲ႕ ခန္႕မွန္းခ်က္အရ တစ္ကမၻာလံုးေသဆံုးမႈမ်ားရဲ႕ ၁၂.၆ ရာခုိင္ႏႈန္းဟာ ႏွလံုးေသြးငတ္မႈေၾကာင့္ ၿဖစ္ပါတယ္။ ခုခံအားက်ဆင္းမႈေရာဂါႏွင့္ အသက္ရႈလမ္းေၾကာင္းေရာဂါမ်ားၿပီးလွ်င္ တတိယေၿမာက္အၿဖစ္အမ်ားဆံုးေရာဂါၿဖစ္ပါတယ္။ ကင္ဆာေၾကာင့္ ေသဆံုးမႈမ်ားထက္ပင္ ပိုမ်ားပါတယ္။ အေမရိကန္ၿပည္ေထာင္စုတြင္ လူ ၅ ေယာက္ေသဆံုးလွ်င္ တစ္ေယာက္မွာ ႏွလံုးေသြးေၾကာေရာဂါေၾကာင့္ၿဖစ္ပါတယ္။ ဒီေရာဂါဟာ အသက္အရြယ္မေရြးၿဖစ္တတ္ပါတယ္။ အသက္ၾကီးလာတာနဲ႕အမွ် ေရာဂါၿဖစ္ဖို႕အတြက္ အခြင့္အလမ္းပိုမ်ားလာပါတယ္။

ဘယ္လိုလူမ်ိဳးေတြမွာအၿဖစ္မ်ားလဲ
ႏွလံုးေသြးေၾကာေလးေတြပိတ္ဆို႕တဲ့ Atherosclerosis ေၾကာင့္ ႏွလံုးေသြးငတ္ၿခင္းၿဖစ္ရတာမို႕လို႕ ေအာက္မွာေဖာ္ၿပထားတဲ့ အခ်က္ေတြဟာ AMI ၿဖစ္ေစတဲ့ အဓိက ေၾကာင္းအရင္းခံေတြပဲၿဖစ္ပါတယ္။
၁။ ငယ္ရြယ္သူမ်ားထက္စာလွ်င္ အသက္ၾကီးေသာသူေတြမွာပိုအၿဖစ္မ်ားပါတယ္။
၂။ ေယာက္က်ားေလးေတြမွာ အၿဖစ္ပိုမ်ားပါတယ္။
၃။ ေဆးလိပ္ေသာက္ၿခင္း ။
၄။ ေသြးထဲတြင္အဆီဓါတ္မ်ားေနၿခင္း ( Hyperlipoproteinemia ) - အထူးသၿဖင့္ က်န္းမာေရးအတြက္ အေထာက္အကူၿပဳတဲ့ HDL - High Density Lipoprotein ေတြနဲေနၿပီး ၊ အက်ိဳးမၿပဳတဲ့ LDL- low Density Lipoprotein ေတြမ်ားေနၿခင္းၿဖစ္ပါတယ္။
၅။ ေသြးတိုးေရာဂါရွိသူမ်ား ။
၆။ ဆီးခ်ိဳေရာဂါရွိသူမ်ား။
၇။ အ၀လြန္ေသာသူမ်ား ။
၈။ ယခင္က ႏွလံုးေသြးေၾကာေရာဂါရွိဖူးသူမ်ား ၊ ေလၿဖတ္ဖူးသူမ်ား ( Stroke )။
၉။ မၾကာခဏ ရင္ဘတ္ေအာင့္ေလ့ရွိသူမ်ား ( Angina ) ။
၁၀။ စိတ္ဖိစီးမႈမ်ားေသာသူမ်ား ။
၁၁။ သေႏၶတားေဆး ( Oral Contraceptive Pills ) သုံးစြဲေနေသာ အမ်ိဳးသမီးမ်ား။
၁၂။ မိသားစုထဲတြင္ ေသြးတိုးႏွင့္ ႏွလံုးေသြးေၾကာေရာဂါရွိသူမ်ား ။

ႏွလံုးေသြးေၾကာဖြဲ႕စည္းမႈႏွင့္ ေသြးေၾကာက်ဥ္းၿခင္း
ကိုယ္ခႏၶာအဂၤ ါအစိတ္အပိုင္းအသီးသီးအတြက္ ေအာက္စီဂ်င္နဲ႕ အာဟာရဓါတ္ေတြလံုေလာက္စြာရရွိဖုိ႕အတြက္ ႏွလံုးႏွင့္ ေသြးေၾကာအဖြဲ႕အစည္းက ေသြးကိုသယ္ေဆာင္ေပးၾကပါတယ္။ ထို႕အတူ ႏွလံုးကိုယ္တိုင္လဲ ေသြးလိုအပ္ပါတယ္။ ႏွလံုးၾကြက္သားေတြဆီကို ေသြးသယ္ေဆာင္ေပးတဲ့ ေသြးေၾကာေလးေတြကိုေတာ့ Coronary Arteries လို႕ေခၚပါတယ္။ ဒီေသြးေၾကာေလးေတြဟာ ေသြးလႊတ္ေၾကာမၾကီး Aorta ကေနထြက္လာၿပီး ႏွလံုးရဲ႕ သက္ဆိုင္ရာ အစိတ္အပိုင္းေတြဆီကို ေသြးသယ္ေဆာင္ေပးပါတယ္။ အဓိကအားၿဖင့္ Coronary Arteries ႏွစ္ေခ်ာင္းရွိပါတယ္။ ႏွလံုးရဲ႕ ညာဘက္အၿခမ္းကို ေသြးပို႕ေဆာင္ေပးတဲ့ Right Coronary Artery ၊ ဘယ္ဘက္အၿခမ္းကို ေသြးပို႕ေဆာင္ေပးတဲ့ Left Coronary Artery တို႕ပဲၿဖစ္ပါတယ္။ Left Coronary Artery ကေန Circumflux Artery ႏွင့္ Anterior Descending Artery ဆိုၿပီး ေသြးေၾကာႏွစ္ေခ်ာင္းထပ္မံခြဲထြက္သြားပါတယ္။


ႏွလံုးေသြးေၾကာမ်ား

ေသြးေၾကာအသီးသီးက ေသြးပို႕ေဆာင္ေပးတဲ့ ႏွလံုးအစိတ္အပိုင္းေတြကေတာ့ -
၁။ Right Coronary Artery - ညာဘက္ေသြး၀င္ခန္းႏွင့္ ေသြးလႊတ္ခန္း ၊ ဘယ္ဘက္ေသြးလႊတ္ခန္း ေအာက္ဘက္ပိုင္း ၊ ႏွလံုးအခန္းေတြကိုပိုင္းၿခားထားေပးတဲ့ နံရံ ( Septum ) ေတြရဲ႕ အေနာက္ဘက္အပိုင္း ။
၂။ Circumflux Artery - ဘယ္ဘက္ေသြး၀င္ခန္း ၊ ဘယ္ဘက္ေသြးလႊတ္ခန္း ေဘးဘက္ႏွင့္ အေနာက္ဘက္အပိုင္း ။
၃။ Anterior Descending Artery - ဘယ္ဘက္ေသြးလႊတ္ခန္း အေရွ ႕ဘက္ႏွင့္ ေအာက္ဘက္ပိုင္း ၊ Septum ေတြရဲ႕ အေရွ ႕ဘက္ပိုင္း ။
ႏွလံုးေသြးေၾကာေလးေတြ က်ဥ္းေၿမာင္းပိတ္ဆို႕သြားမယ္ဆိုရင္ ဒီေသြးေၾကာေလးေတြက ေသြးပို႕ေဆာင္ေပးတဲ့ သက္ဆိုင္ရာ ႏွလံုးၾကြက္သားေလးေတြဟာ ေသြးလံုေလာက္စြာမရရွိၾကေတာ့ပါဘူး။ ေသြးေၾကာ ပိတ္ဆို႕မႈဟာ မိနစ္ ၂၀ မွ ၄၀ ထိၾကာသြားမယ္ဆိုရင္ေတာ့ ႏွလံုးၾကြက္သားေတြေသဆံုးသြားႏိုင္ပါတယ္။ ႏွလံုးၾကြက္သားေတြ ၿပန္လည္ေကာင္းမြန္မွာမဟုတ္ေတာ့ပါဘူး ။ ေသြးမရတဲ့အခ်ိန္ပိုၾကာေလ ေသဆံုးတဲ့ၾကြက္သား ပမာဏပိုမ်ားေလၿဖစ္သည္။ ဒါေၾကာင့္ Time Is Muscle လို႕ဆိုရိုးရွိပါတယ္။ ေသဆံုးသြားတဲ့ ၾကြက္သားေတြေနရာမွာ အနာရြတ္ Fibrous တစ္ရႈးေတြနဲ႕အစားထိုးေပးပါတယ္။ ႏွလံုးၾကြက္သားမ်ား အလုပ္လုပ္ဖို႕အတြက္ လိုအပ္တဲ့ လွ်ပ္စစ္ဓါတ္ေတြဟာ ဒီအမာရြတ္တစ္ရႈးေတြကိုၿဖစ္သန္းၿပီး မစီးဆင္းႏိုင္ေတာ့ပါဘူး ။ ထိုအခါႏွလံုးရဲ႕လုပ္ေဆာင္မႈေတြဟာ စည္း၀ါးပ်က္ၿပီး ႏွလံုးခုန္တဲ့ ပံုစံမမွန္ေတာ့ပါဘူး ။ ဒါကို Arrhythemia လို႕ေခၚပါတယ္။ ဒီအေၿခအေနဟာ အလြန္ေၾကာက္ဖို႕ေကာင္းပါတယ္။ ႏွလံုးခုန္တဲ့ပံုစံမမွန္ေတာ့တဲ့အခါ ခႏၶာကုိယ္အစိတ္အပိုင္းေတြက လိုအပ္တဲ့ေသြးပမာဏကို ႏွလံုးက မညွစ္ထုတ္ေပးႏိုင္ေတာ့ပါဘူး ။ အဂၤ ါအစိတ္အပိုင္းေတြဟာ ေသြးလံုေလာက္စြာမရေတာ့ပါဘူး ။ ဒါကို Cardiogenic Shock လို႕ေခၚပါတယ္။ ဒီအေၿခအေနဟာ အသက္အႏၱရာယ္ကုိပင္ စိုးရိမ္ရပါတယ္။


ေသြးေၾကာပိတ္ဆို႕ေနပံု

ေရာဂါလကၡဏာမ်ား
Heart Attack ရၿပီဆိုရင္ ေအာက္ပါလကၡဏာေတြကို ခံစားရပါတယ္။-
၁။ ရင္ဘတ္ေအာင့္ၿခင္း ( Chest Pain ) - ရင္ဘတ္ေအာင့္တာဟာ Heart Attack မရခင္ ၾကြက္သားေတြေသြးလံုေလာက္စြာမရကတည္းက ခံစားရတဲ့ ေရွးဦးလကၡဏာတစ္ခုပါ ။ ေအာင့္လိုက္ ေပ်ာက္လိုက္နဲ႕ကာလအေတာ္ၾကာခံစားလာရပါတယ္။ ေအာင့္တဲ့ပံုစံက ရင္ဘတ္ေပၚမွာ အေလးတံုးဖိထားသလို ၊ ႏွလံုးကို ဖ်စ္ညွစ္ထားသလို ခံစားရပါတယ္။ ရင္ဘတ္မွာေအာင့္ၿပီး ဘယ္ဘက္ပခံုးထိပ္ ၊ တစ္ခါတစ္ရံ လက္ဖ်ားအထိ ၊ လည္ပင္းနဲ႕ ေမးရိုးေတြဆီကိုလဲ နာက်င္မႈဟာ ပ်ံ႕သြားတတ္ပါတယ္။ ေနာက္ေက်ာဘက္ေအာင့္ၿခင္းကိုလဲ ခံစားရပါတယ္။
နာက်င္မႈခံစားရေသာေနရာမ်ား

အေရွ ႕ဘက္


အေနာက္ဘက္

၂။ အသက္ရႈခက္ခဲၿခင္း ( Dyspnoea ) ။
၃။ ေခြၽးေစးမ်ားပ်ံၿခင္း ။
၄။ ပ်ိဳ႕အန္ၿခင္း ။
၅။ မူးေမ႕ၿခင္း ။
၆။ ရင္တုန္ၿခင္း ( Palpitation ) ။
ရ။ ေၿခဖ်ားလက္ဖ်ားမ်ား ေအးစက္ေနၿခင္း ။
ေနာက္ဆံုးတြင္ ရုတ္တရက္ေသဆံုးၿခင္းမ်ား ၿဖစ္တတ္ပါတယ္ ။

ဘယ္လုိသိႏိုင္လဲ
အထက္ေဖာ္ၿပပါ ေရာဂါလကၡဏာေတြအၿပင္ အၿခားေသာစမ္းသပ္စစ္ေဆးၿခင္းမ်ားၿဖင့္လဲသိရွိႏိုင္ပါတယ္။
၁။ ECG - Electrocardiogram
ECG ကိုေတာ့လူတိုင္းသိၿပီးသားၿဖစ္ပါတယ္ ။ ႏွလံုးၾကြက္သားမ်ားအတြင္း ၿဖတ္သန္းစီးဆင္းေနတဲ့ လွ်ပ္စစ္ဓါတ္ကို ပံုေဖာ္မွတ္တမ္းတင္ထားေပးတာၿဖစ္ပါတယ္ ။ လွ်ပ္စီးလႈိင္းကေလးေတြ ပံုစံေၿပာင္းလဲမႈကိုၾကည့္ၿပီး ႏွလံုးရဲ႕လုပ္ေဆာင္မႈကိုသိႏိုင္ပါတယ္။ Heart Attack ရၿပီဆိုရင္ ECG ရဲ႕ ST အစိတ္အပိုင္းဟာ ၿမင့္တက္ေနႏိုင္သလို ၊ နိမ့္က်ေနတတ္ပါတယ္။ T wave ေၿပာင္းၿပန္ၿဖစ္ေနတာကိုလဲ ေတြ႕ရတတ္ပါတယ္ ( T inversion ) ။ Attack စရတဲ့ အခ်ိန္ေပၚမွာမူတည္ၿပီး ေတြ႕ရတဲ့ လကၡဏာေတြဟာလဲမတူပါဘူး ။
၂။ Coronary Angiogram - ႏွလံုးေသြးေၾကာမ်ားထဲကို ေဆးထိုးၿပီး ပိတ္ဆို႕ေနေသာ ေသြးေၾကာေနရာကိုရွာေဖြၿခင္းၿဖစ္ပါတယ္။
၃။ Cardiac Markers - ႏွလံုးၾကြက္သားေတြ ဒဏ္ရာရမယ္ဆုိရင္ Creatine Kinase , Troponin I , Lactate Dehydrogenase isozymes လို႕ေခၚတဲ့ဓါတ္ေတြကို ေသြးထဲမွာ ေတြ႕ရွိႏိုင္ပါတယ္။

ကမၻာ့က်န္းမာေရးအဖြဲ႕၏ ေရာဂါသတ္မွတ္ခ်က္ ( WHO criteria )
၁။ မိနစ္ ၂၀ ေက်ာ္ေအာင္ ရင္ဘတ္ေအာင့္ၿခင္း။
၂။ ECG လႈိုင္းမ်ားေၿပာင္းလဲၿခင္း ။
၃။ Cardiac Marker မ်ားေတြ႕ၿခင္း ။
ဒီလကၡဏာေတြနဲ႕ၿပည့္စံုမယ္ဆိုရင္ MI အၿဖစ္သတ္မွတ္ႏိုင္ပါတယ္။

အေရးေပၚကုသၿခင္း
Heart Attack ရတယ္ဆိုတာနဲ႕ ၾကြက္သားေတြဆီ ေအာက္စီဂ်င္မၿပတ္ေစဖို႕အတြက္ အေရးေပၚကုသမႈေတြလိုအပ္ပါတယ္။ သက္ဆိုင္ရာ ေဆးရံုကိုဆက္သြယ္ၿပီး အေရးေပၚကားေခၚပါ ။ ကားမလာခင္ ေအာက္ပါၿပဳစုေစာင့္ေရွာက္မႈမ်ားလုပ္ေပးႏိုင္ပါတယ္။
၁။ ခႏၥာကိုယ္အေနအထား - အသက္ရႈေကာင္းမယ့္ သက္ေတာင့္သက္သာပံုစံမ်ိဳးရွိရပါမယ္။
၂။ ေလ၀င္ေလထြက္ေကာင္းေအာင္ အိမ္တံခါးမ်ားဖြင့္ၿခင္း ၊ အက်ၤ ီၾကယ္သီးမ်ားၿဖဳတ္ေပးပါ ။
၃။ ေအာက္စီဂ်င္ရွိပါက ေပးပါ ။
၄။ ေသြးခဲၿခင္းကို ကာကြယ္ေပးတဲ့ Asprin ကိုတိုက္ေကြၽးႏိုင္ပါတယ္။ လူနာကေဆးမၿမိဳခ်ႏိုင္ဘူးဆိုရင္ လွ်ာေအာက္မွာ ထားေပးႏိုင္ပါတယ္။
၅။ ေသြးေၾကာက်ယ္ေစေသာ Glyceryl Trinitrate ကို ညႊန္ၾကားထားပါက လွ်ာေအာက္မွာ ထဲ့ၿပီးငံုထားႏိုင္ပါတယ္။
၆။ လူနာဟာ အသက္ရႈရပ္တန္႕သြားမယ္ဆိုရင္ CPR - Cardiopulmonary Resuscitation လုပ္ေပးရပါမယ္။

ကုသမႈမ်ား
ပိတ္ဆို႕တဲ့ေသြးေၾကာ ပမာဏေပၚမူတည္ၿပီး ကုသမႈနည္းလမ္းေတြမတူညီပါဘူး ။
၁။ ေသြးခဲၿခင္းကို ကာကြယ္ေပးေသာ ေဆး၀ါးမ်ား ။
၂။ ပိတ္ဆို႕ေနေသာေသြးေၾကာေနရာတြင္ Stunt ထဲ့ၿခင္း ။
၃။ ပိတ္ဆို႕ေနေသာ ေသြးေၾကာကိုေက်ာ္လြန္ၿပီး ေသြးေၾကာဆက္ေပးၿခင္း ( CABG - Coronary Artery Bypass Graft surgery) ။

ေနာက္ဆက္တြဲဆိုးက်ိဳးမ်ား
၁။ ႏွလံုးေကာင္းစြာအလုပ္မလုပ္ႏိုင္ေတာ့ၿခင္း ( Heart Failure ) ။
၂။ ႏွလံုးအလုပ္မလုပ္ေသာေၾကာင့္ အဂၤ ါမ်ားတြင္ ေသြးမလံုေလာက္ၿခင္း ( Cardiogenic Shock ) ။
၃။ Arrhythemia ။
၄။ ႏွလံုးအေၿမွးပါးေရာင္ရမ္းၿခင္း ( Pericarditis ) ။
၅။ ေသဆံုးသြားေသာႏွလံုးၾကြက္သားမ်ား ေပါက္ၿပဲၿခင္း ( Myocardial rupture ) ။

အခ်ဳပ္အားၿဖင့္ဆိုေသာ္ ဒီႏွလံုးေသြးေၾကာေရာဂါေၾကာင့္ အသက္ဆံုးရႈံးၿခင္းေတြဟာ အခ်ိန္နဲ႕အမွ်ၿဖစ္ေနပါတယ္။ ေရာဂါၿဖစ္ပြားရတဲ့ အေၿခခံအခ်က္ေတြထဲမွာ လူေနထိုင္မႈ life style ေၿပာင္းလဲမႈေတြဟာလဲ တစ္ခုအပါအ၀င္ၿဖစ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ႏွလံုးသားေလးေတြ မနာၾကင္ၾကေစဖို႕ ေဆးလိပ္၊ အရက္ေသာက္ၿခင္းကို ေရွာင္ၾကဥ္ပါ ။ ကိုယ္လက္လႈပ္ရွားေလ့က်င့္ခန္းမ်ားလုပ္ေဆာင္ပါ ။ အဆီမ်ားေသာ အစားအစာမ်ားကို မစားပါႏွင့္ ။ ကိုယ္စိတ္ဖိစီးမႈနဲပါးေစဖို႕ တရားထိုင္ၿခင္းကဲ့သို႕ ဘာသာေရးလိုက္စားမႈမ်ားကိုလုပ္ေဆာင္ပါ လို႕တိုက္တြန္းရင္း လူတိုင္းက်န္းမာခ်မ္းသာေစေၾကာင္း ဆႏၵၿပဳလိုက္ပါတယ္။
ေလးစားစြာၿဖင့္ -
စိုးသီဟ


ကိုးကားစာရင္း
၁။ http://en.wikipedia.org/wiki/Acute_myocardial_infarction
၂။ http://www.emedicine.com/EMERG/topic327.htm
၃။ http://www.patient.co.uk/showdoc/40000539/
၄။ http://en.wikipedia.org/wiki/Coronary_artery
၅။ http://www.clevelandclinicmeded.com/medicalpubs/diseasemanagement/cardiology/acutemi/acutemi.htm
၆။ http://images.google.ru/imgres?imgurl=http://www.nhlbi.nih.gov/health/dci/images/stent_placement.gif&imgrefurl=http://www.nhlbi.nih.gov/health/dci/Diseases/stents/stents_all.html&h=585&w=450&sz=69&hl=ru&start=25&um=1&tbnid=G4FGvqDf_IUAZM:&tbnh=135&tbnw=104&prev=/images%3Fq%3Dcoronary%2Barteries%26start%3D20%26ndsp%3D20%26svnum%3D10%26um%3D1%26complete%3D1%26hl%3Dru%26newwindow%3D1%26client%3Dfirefox-a%26rls%3Dorg.mozilla:en-GB:official%26hs%3DBTe%26sa%3DN

Read More...

Collapse...